Το θεμελιώδες διακύβευμα της ποιότητας της Δημοκρατίας, της φυσιογνωμίας του κράτους και των εγγυήσεων που οφείλει να παρέχει ο υπέρτατος νόμος της χώρας απέναντι στην κυβερνητική αυθαιρεσία ανέδειξε μιλώντας στην Ολομέλεια της Βουλής στο πλαίσιο της κρίσιμης συζήτησης για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, ο βουλευτής Α’ Θεσσαλονίκης του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Γιάννης Αμανατίδης.

Το Σύνταγμα δεν αποτελεί εργαλείο της εκάστοτε κυβερνητικής πλειοψηφίας, αλλά το κοινωνικό συμβόλαιο που εξισορροπεί εξουσίες, κατοχυρώνει δικαιώματα και προστατεύει τους πολίτες. Η παρούσα αναθεωρητική διαδικασία, αντί να θεραπεύει θεσμικές αδυναμίες, επιχειρεί να συνταγματοποιήσει ένα μοντέλο διακυβέρνησης με λιγότερο δημόσιο και κοινωνικό χαρακτήρα, περιορισμένη λογοδοσία και αυξημένο κομματικό έλεγχο τόνισε.

Άρθρο 16 & Δημόσια Παιδεία: Υπεράσπιση της Κοινωνικής Κινητικότητας

Συνταγματική Εγγύηση: Το Άρθρο 16 διασφαλίζει ότι η πρόσβαση στη γνώση δεν εξαρτάται από την οικονομική επιφάνεια της οικογένειας, αποτελώντας τον βασικότερο μηχανισμό κοινωνικής κινητικότητας στη Μεταπολίτευση.

Νομική & Κοινοτική Διάσταση: Η επίκληση του ευρωπαϊκού δικαίου για την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων είναι νομικά αβάσιμη. Βάσει των Συνθηκών (Άρθρο 165 ΣΛΕΕ) και του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων (Άρθρο 14 παρ. 3), η ανώτατη εκπαίδευση παραμένει στην ουσιαστική αρμοδιότητα των κρατών-μελών.

Ισονομία στην Εκπαίδευση: Η διοχέτευση πόρων και πολιτικού κεφαλαίου προς μια παράλληλη αγορά ιδιωτικής εκπαίδευσης υπονομεύει το δημόσιο πανεπιστήμιο. Η ακαδημαϊκή εξέλιξη οφείλει να βασίζεται αποκλειστικά στις ικανότητες και τις επιδόσεις των φοιτητών και όχι σε οικονομικά κριτήρια.

Άρθρο 103: Θωράκιση της Δημόσιας Διοίκησης από τον Κομματισμό

Πολιτικός Μύθος η Ατιμωρησία: Η μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων δεν συνιστά προνόμιο, αλλά θεσμική εγγύηση για τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας της διοίκησης από τις εκάστοτε πολιτικές πιέσεις.

Πραγματική Αξιολόγηση: Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει ήδη αυστηρές πειθαρχικές διαδικασίες. Το πραγματικό πρόβλημα της διοίκησης είναι η κομματικοποίηση, η διόγκωση του κράτους των μετακλητών και οι απευθείας αναθέσεις.

Άρθρο 86: Ενίσχυση της Λογοδοσίας και του Κοινοβουλευτικού Ελέγχου

Ουσιαστικός Έλεγχος: Η αναθεώρηση του Άρθρου 86 πρέπει να κατευθύνεται στην ενίσχυση της διαφάνειας και όχι στην αδρανοποίηση του κοινοβουλευτικού ελέγχου.

Τέλος στη Συγκάλυψη: Απαιτούνται θεσμικές ασφαλιστικές δικλείδες ώστε η εκάστοτε κυβερνητική πλειοψηφία να μην λειτουργεί ως μηχανισμός προστασίας υπουργών και συγκάλυψης υποθέσεων μείζονος δημοσίου συμφέροντος.

Θεσμική Σοβαρότητα & Δημοσιονομική Ευελιξία

Προχειρότητα Προτάσεων: Η απόσυρση της πρότασης για το ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτή, παρά τις 150 υπογραφές της πλειοψηφίας, αναδεικνύει την προχειρότητα με την οποία αντιμετωπίζεται η συνταγματική αναθεώρηση. Η συγκεκριμένη διάταξη θα οδηγούσε σε περαιτέρω συγκέντρωση εξουσίας στο πρωθυπουργικό γραφείο.

Δημοσιονομικός «Κόφτης»: Η πρόταση συνταγματοποίησης αυστηρών δημοσιονομικών κανόνων («φρένο χρέους») αφαιρεί από το κράτος τα απαραίτητα αντι-κυκλικά εργαλεία για την αντιμετώπιση μελλοντικών οικονομικών κρίσεων, την ώρα που ακόμη και ευρωπαϊκές χώρες που εφάρμοσαν παρόμοια μοντέλα αναθεωρούν τη στάση τους.

«Το Σύνταγμα δεν γράφεται για να εξυπηρετεί τις πρόσκαιρες ανάγκες μιας κυβέρνησης. Γράφεται για να προστατεύει τη δημοκρατία όταν οι κυβερνήσεις υπερβαίνουν τα όριά τους.» ανέφερε στην ομιλία του ο Γιάννης Αμανατίδης και υπογράμμισε ότι «Η Νέα Δημοκρατία ζητά περισσότερη εξουσία και λιγότερους θεσμικούς περιορισμούς. Η κοινωνία και οι πολίτες ζητούν περισσότερη λογοδοσία, ισχυρότερες εγγυήσεις διαφάνειας και δικαιοσύνη.»

Ο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία δίνει τη μάχη για μια συνταγματική αναθεώρηση που υπηρετεί τον πολίτη και όχι την εξουσία. Στο δίλημμα της εποχής, η θέση μας είναι σαφής: επιλέγουμε μια Δημοκρατία ισχυρή, κοινωνική, ανοιχτή, με θωρακισμένα τα δημόσια αγαθά και πλήρη διαφάνεια παντού.

Επισυνάπτεται το κείμενο της τοποθέτησης του Γ. Αμανατίδη στην Ολομέλεια της Βουλής.