Αθήνα, 9 Σεπτεμβρίου 2026

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς την Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού

Θέμα: «Πολύμηνες καθυστερήσεις στην καταβολή υποτροφιών του ΙΚΥ – Να διασφαλιστεί ότι οι υπότροφοι δεν θα χάσουν χρηματοδότηση για την οποία δεν ευθύνονται».

Σοβαρό ζήτημα έχει ανακύψει με τις καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση των διαδικασιών και στην καταβολή υποτροφιών του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ), με αποτέλεσμα νέοι επιστήμονες και μεταπτυχιακοί φοιτητές να βρίσκονται επί μακρόν σε καθεστώς οικονομικής και ακαδημαϊκής αβεβαιότητας.

Τα προγράμματα υποτροφιών του ΙΚΥ έχουν ως βασικό σκοπό την ουσιαστική στήριξη των νέων επιστημόνων ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις των μεταπτυχιακών σπουδών και της ερευνητικής τους δραστηριότητας. Ιδίως σε μια περίοδο υψηλού κόστους διαβίωσης και στέγασης, η έγκαιρη καταβολή της προβλεπόμενης οικονομικής ενίσχυσης αποτελεί για πολλούς υποτρόφους αναγκαία προϋπόθεση για την απρόσκοπτη συνέχιση των σπουδών τους.

Ωστόσο, οι σημαντικές καθυστερήσεις που καταγράφονται στις σχετικές διαδικασίες δημιουργούν ένα ιδιαίτερα σοβαρό πρόβλημα: οι δικαιούχοι καλούνται να συνεχίζουν τις σπουδές και την ερευνητική τους δραστηριότητα, χωρίς να λαμβάνουν, εγκαίρως, την οικονομική ενίσχυση στην οποία προσέβλεπαν και για την οποία έχουν υποβληθεί σε διαδικασία αξιολόγησης.

Το πρόβλημα καθίσταται ακόμη σοβαρότερο, εφόσον οι καθυστερήσεις αυτές μπορούν να έχουν ως συνέπεια την απώλεια μέρους της προβλεπόμενης χρηματοδότησης για χρονικό διάστημα που έχει ήδη παρέλθει.

Ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό. Δεν είναι δυνατόν οι υπότροφοι να υφίστανται οικονομική απώλεια εξαιτίας διοικητικών ή γραφειοκρατικών καθυστερήσεων για τις οποίες οι ίδιοι δεν φέρουν καμία ευθύνη. Η καθυστέρηση της διοίκησης δεν μπορεί να μετακυλίεται στους δικαιούχους και, πολύ περισσότερο, να οδηγεί σε απώλεια πόρων που έχουν προβλεφθεί, ακριβώς, για την οικονομική υποστήριξη των σπουδών και της έρευνάς τους.

Παράλληλα, τίθεται ζήτημα έγκαιρης και επαρκούς ενημέρωσης των ενδιαφερομένων. Οι υπότροφοι και οι υποψήφιοι υπότροφοι πρέπει να γνωρίζουν, με σαφήνεια, το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η διαδικασία, τον χρόνο έναρξης της χρηματοδότησής τους και, κυρίως, εάν διασφαλίζεται η καταβολή του συνόλου της οικονομικής ενίσχυσης που αντιστοιχεί στη διάρκεια της υποτροφίας τους.

Το ζήτημα αφορά, επιπλέον, τη διαχείριση συγχρηματοδοτούμενων πόρων που προορίζονται για την ενίσχυση του ανθρώπινου επιστημονικού δυναμικού της χώρας. Το ΙΚΥ υλοποιεί στο πλαίσιο του Προγράμματος «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή 2021–2027» προγράμματα υποτροφιών που συγχρηματοδοτούνται από την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου. Στο πρόγραμμα υποτροφιών μεταπτυχιακών σπουδών του ακαδημαϊκού έτους 2025–2026 προβλέπονται 350 υποτροφίες, μέγιστης διάρκειας δεκαοκτώ μηνών. Μάλιστα, η εξέλιξη της διαδικασίας καταδεικνύει από μόνη της τη μεγάλη χρονική απόσταση, μεταξύ της προκήρυξης και της ολοκλήρωσης της επιλογής. Η πρόσκληση δημοσιεύθηκε τον Νοέμβριο του 2025, ενώ ακόμη τον Αύγουστο του 2026, βρίσκονταν σε εξέλιξη διαδικασίες που αφορούσαν τους πίνακες αποτελεσμάτων.

Σε μια χώρα που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει το πρόβλημα της φυγής νέων επιστημόνων στο εξωτερικό, δεν αρκεί η εξαγγελία προγραμμάτων οικονομικής ενίσχυσης. Απαιτείται αυτά να υλοποιούνται εγκαίρως και με τρόπο που να παρέχει πραγματική στήριξη στους δικαιούχους, αντί να τους υποχρεώνει να χρηματοδοτούν οι ίδιοι, επί μήνες, τις σπουδές και την έρευνά τους, αναμένοντας την ολοκλήρωση των διοικητικών διαδικασιών.

Επειδή η έγκαιρη καταβολή των υποτροφιών αποτελεί ουσιώδες μέρος και όχι παρεπόμενο στοιχείο της στήριξης των μεταπτυχιακών φοιτητών και νέων επιστημόνων,

Επειδή οι δικαιούχοι δεν μπορεί να υφίστανται οικονομικές συνέπειες, εξαιτίας καθυστερήσεων της διοίκησης, για τις οποίες δεν φέρουν καμία ευθύνη,

Επειδή πρέπει να διασφαλιστεί ότι καμία προβλεπόμενη χρηματοδότηση δεν θα χαθεί, λόγω της παρέλευσης χρόνου που οφείλεται στην καθυστέρηση ολοκλήρωσης των σχετικών διαδικασιών,

Επειδή πρόκειται για πόρους που προορίζονται για τη στήριξη της νέας γενιάς επιστημόνων και την ενίσχυση της έρευνας και της ανώτατης εκπαίδευσης στη χώρα,

Ερωτάται η αρμόδια Υπουργός:

1. Ποια είναι η αιτία των σημαντικών καθυστερήσεων στην ολοκλήρωση των διαδικασιών και στην καταβολή των υποτροφιών του ΙΚΥ και ποιο είναι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την έναρξη και ολοκλήρωση των πληρωμών προς τους δικαιούχους;

2. Πόσοι υπότροφοι επηρεάζονται από καθυστερήσεις, ποιο είναι το συνολικό ύψος της χρηματοδότησης που τους αντιστοιχεί και ποιο ποσό έχει μέχρι σήμερα καταβληθεί;

3. Διασφαλίζεται ότι κανένας δικαιούχος δεν θα απωλέσει μέρος της προβλεπόμενης χρηματοδότησης, εξαιτίας καθυστερήσεων του ΙΚΥ ή άλλου εμπλεκόμενου φορέα και ότι θα καταβληθούν στο ακέραιο τα ποσά που αντιστοιχούν στο χρονικό διάστημα της υποτροφίας;

4. Σε ποιες ενέργειες προτίθεται να προβεί ώστε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες και να υπάρχει στο εξής σαφές και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για την επιλογή και την πληρωμή των υποτρόφων;

Οι ερωτώντες Βουλευτές

Αμανατίδης Ιωάννης

Γιαννούλης Χρήστος

Καριπίδης Ιωάννης

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Παπαηλιού Γεώργιος

Παππάς Νικόλαος