Αθήνα, 20Απριλίου 2026
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Θέμα: «Βαρύτατες ευθύνες της Κυβέρνησης για την ανεξέλεγκτη υγειονομική, περιβαλλοντική και οικονομική κρίση στη Λέσβο λόγω της επέλασης του αφθώδους πυρετού»
Η εικόνα που επικρατεί στη Λέσβο μετά την εμφάνιση του αφθώδους πυρετού συνιστά μνημείο κυβερνητικής ανεπάρκειας, έλλειψης σχεδίου και επικίνδυνης αδιαφορίας για τις συνέπειες στον πρωτογενή τομέα, το περιβάλλον και τη δημόσια υγεία του νησιού.
Οι κτηνοτρόφοι του νησιού βιώνουν έναν πρωτοφανή οικονομικό στραγγαλισμό, αποτέλεσμα μιας σειράς άστοχων, οριζόντιων και πρόχειρων μέτρων που επιβλήθηκαν χωρίς επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση και χωρίς καμία πρόνοια για τη βιωσιμότητα της παραγωγής. Αντί για στοχευμένες παρεμβάσεις, η Κυβέρνηση επέλεξε την εύκολη λύση της καθολικής απαγόρευσης, μετατρέποντας τη διαχείριση της ζωονόσου σε γενικευμένη κρίση.
Ιδιαίτερα σοβαρές είναι οι ευθύνες της Κυβέρνησης για το γεγονός ότι, εξαιτίας της πλήρους κατάρρευσης της αγοράς γάλακτος, τεράστιες ποσότητες παραγόμενου γάλακτος οδηγούνται σε απόρριψη χωρίς να έχουν καθοριστεί στοιχειώδεις κανόνες και χώροι ελεγχόμενης διαχείρισης. Το αποτέλεσμα είναι η ανεξέλεγκτη απόρριψή του στο περιβάλλον, με προφανείς κινδύνους ρύπανσης, αλλά και με σοβαρή πιθανότητα να λειτουργεί αυτό ως φορέας μετάδοσης της νόσου σε υγιή ζώα που έρχονται σε επαφή με αυτό. Η κατάσταση αυτή δεν συνιστά απλώς παράλειψη αλλά αποτελεί επικίνδυνη διαχειριστική αποτυχία, με άμεσες, πιθανώς, συνέπειες στη διασπορά του αφθώδους πυρετού.
Ταυτόχρονα, η αδικαιολόγητη καθυστέρηση και η ουσιαστική άρνηση παροχής ενισχύσεων για την αγορά ζωοτροφών έχουν οδηγήσει τους κτηνοτρόφους σε απόγνωση. Αδυνατώντας να καλύψουν το κόστος σίτισης των ζώων εντός καραντίνας, εξαναγκάζονται στην πράξη να παραβιάζουν τα περιοριστικά μέτρα και να τα αφήνουν να βόσκουν ελεύθερα. Έτσι, η Κυβέρνηση, με τη στάση της, δεν αποτυγχάνει απλώς να ελέγξει τη νόσο, αλλά συμβάλλει ενεργά στη διασπορά της, υπονομεύοντας τα όποια μέτρα έχει η ίδια επιβάλει.
Παράλληλα, η επιμονή στην καθολική απαγόρευση διακίνησης τυροκομικών προϊόντων, ακόμη και για προϊόντα που έχουν παραχθεί πριν την εμφάνιση της νόσου ή έχουν υποστεί υψηλή θερμική επεξεργασία, αποδεικνύει είτε άγνοια είτε συνειδητή αγνόηση του ευρωπαϊκού πλαισίου. Η επιλογή αυτή στερεί από τους παραγωγούς κάθε δυνατότητα επιβίωσης, χωρίς να τεκμηριώνεται ως αναγκαία ή αναλογική.
Η συνολική εικόνα στη Λέσβο παραπέμπει σε έναν κρατικό μηχανισμό, που λειτουργεί αποσπασματικά, χωρίς ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης της κρίσης, χωρίς επαρκές προσωπικό και χωρίς καμία ουσιαστική στήριξη προς τους πληγέντες. Γι’ αυτό, οι μαζικές κινητοποιήσεις των κτηνοτρόφων δεν είναι απλώς αντίδραση, είναι κραυγή αγωνίας απέναντι σε μια πολιτική που τους οδηγεί στην πλήρη καταστροφή.
Κατόπιν των ανωτέρω,
Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
1. Ποια μέτρα προτίθεται να λάβει για την ανεξέλεγκτη απόρριψη γάλακτος και τους κινδύνους που αυτή δημιουργεί για το περιβάλλον και τη διασπορά της νόσου;
2. Γιατί δεν έχουν καθοριστεί μέχρι σήμερα οργανωμένοι και ελεγχόμενοι χώροι διαχείρισης του προς απόρριψη γάλακτος;
3. Γιατί δεν έχει αναπτυχθεί ένα επιστημονικό και οικονομικό πλάνο διαχείρισης του καθημερινά παραγόμενου γάλακτος που δεν μπορεί να διατεθεί;
4. Πώς δικαιολογείται η μη έγκαιρη καταβολή ενισχύσεων για ζωοτροφές, που οδηγεί τους κτηνοτρόφους σε αδιέξοδο και απόγνωση;
5. Με ποια επιστημονικά δεδομένα επιμένει η κυβέρνηση σε καθολική απαγόρευση διακίνησης τυροκομικών προϊόντων, ακόμη και όταν αυτά πληρούν προϋποθέσεις υγειονομικής ασφάλειας;
6. Γιατί αγνοούνται οι δυνατότητες που παρέχει το ευρωπαϊκό δίκαιο για ελεγχόμενη διακίνηση προϊόντων;
7. Ποια συγκεκριμένα και άμεσα μέτρα οικονομικής στήριξης θα ληφθούν για να αποτραπεί η κατάρρευση της κτηνοτροφίας στη Λέσβο;
8. Γιατί δεν έχει υπάρξει επαρκής ενίσχυση των κτηνιατρικών υπηρεσιών του νησιού;
9. Προτίθεται η κυβέρνηση να προχωρήσει άμεσα σε πάγωμα οικονομικών υποχρεώσεων των πληγέντων κτηνοτρόφων;
Οι Ερωτώντες Βουλευτές
Βασίλειος Κόκκαλης
Γαβρήλος Γεώργιος
Δούρου Ειρήνη (Ρένα)
Καραμέρος Γεώργιος
Κοντοτόλη Μαρίνα
Μαμουλάκης Χαράλαμπος
Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος
Μπάρκας Κωνσταντίνος
Νοτοπούλου Αικατερίνη
Ξανθόπουλος Θεόφιλος
Παναγιωτόπουλος Ανδρέας