Την ανάδειξη και προστασία των ρωμαϊκών τάφων στη Φορτέτσα ζητάει ο Χάρης Μαμουλάκης

Ερώτηση προς την Υπουργό Πολιτισμού

Την ανάγκη ανάδειξης και προστασίας των ρωμαϊκών τάφων που βρίσκονται στην Φορτέτσα, αναδεικνύει ο Τομεάρχης Οικονομικών & Ανάπτυξης Κ.Ο. ΣΥΡΙΖΑ- Προοδευτική Συμμαχία, Βουλευτής Ηρακλείου, Χάρης Μαμουλάκης, καταθέτοντας στη Βουλή σχετική Ερώτηση προς την Υπουργό Πολιτισμού.

«Δεκάδες ρωμαϊκοί τάφοι, οι οποίοι αποτελούν ένα ιδιαίτερα σημαντικό αρχαιολογικό εύρημα που παραμένει άγνωστο στο ευρύ κοινό, δεν έχουν τύχει της απαραίτητης προσοχής από το Υπουργείο Πολιτισμού» αναφέρει σε δήλωσή του ο Χάρης Μαμουλάκης τονίζοντας: «Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα και καταγγελίες από αρχαιολόγους και κατοίκους της περιοχής, οι τάφοι αυτοί δεν έχουν ανασκαφεί ή συντηρηθεί επαρκώς, ενώ παραμένουν εκτεθειμένοι σε φθορές και βανδαλισμούς. Παρά το αρχαιολογικό ενδιαφέρον, δεν έχουν ενταχθεί σε κάποιο πρόγραμμα ανάδειξης ή προστασίας, ενώ δεν υπάρχουν σαφείς πληροφορίες για το εάν έχουν πραγματοποιηθεί καταγραφές ή σχεδιασμοί για τη διάσωσή τους. Γι’ αυτό και αναδεικνύουμε το ζήτημα, το φέρνουμε στη Βουλή και ζητάμε συγκεκριμένες δεσμεύσεις από την αρμόδια Υπουργό.».

Με την Ερώτηση επισημαίνεται ότι οι τάφοι χρονολογούνται από την ύστερη Ρωμαϊκή περίοδο (2ος-4ος αιώνας μ.Χ.) και ανήκουν σε ένα εκτεταμένο νεκροταφείο της εποχής, το οποίο σχετίζεται με την κατοίκηση και ανάπτυξη της περιοχής κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους.

Επισημαίνεται επίσης ότι η έλλειψη ανάδειξης και προστασίας αυτών των σημαντικών αρχαιολογικών ευρημάτων, εκτός από τον κίνδυνο φθοράς ή και καταστροφής τους, στερεί από την τοπική κοινωνία και τους επισκέπτες τη δυνατότητα να γνωρίσουν ένα σημαντικό κομμάτι της ιστορίας μας και ζητούνται απαντήσεις στα ερωτήματα:

1. Έχει προχωρήσει το Υπουργείο Πολιτισμού σε καταγραφή των ρωμαϊκών τάφων στη Φορτέτσα Ηρακλείου; Έχουν πραγματοποιηθεί σχετικές μελέτες για την κατάστασή τους;
2. Σε ποιες ενέργειες έχει προβεί μέχρι σήμερα το Υπουργείο για την προστασία των τάφων αυτών, δεδομένου ότι βρίσκονται σε μη προστατευμένες εκτάσεις και υπό την απειλή καταστροφής;
3. Υπάρχει σχεδιασμός για την ένταξη των ρωμαϊκών τάφων σε πρόγραμμα ανασκαφής, συντήρησης και ανάδειξης, όπως συμβαίνει με άλλους αρχαιολογικούς χώρους της Κρήτης; Αν ναι, ποιο είναι το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα;
4. Έχουν αναζητηθεί συγκεκριμένοι χρηματοδοτικοί πόροι από ευρωπαϊκά ή εθνικά προγράμματα για την προστασία και ανάδειξη των συγκεκριμένων μνημείων;
5. Υπάρχει πρόθεση ένταξης των ρωμαϊκών τάφων της Φορτέτσας σε ένα ενιαίο σχέδιο ανάδειξης μαζί με την Κνωσό, ώστε να ενισχυθεί η πολιτιστική διαδρομή και να αυξηθεί η επισκεψιμότητα της περιοχής;

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Προς την κα. Υπουργό Πολιτισμού

Θέμα: «Ανάδειξη και προστασία των ρωμαϊκών τάφων στη Φορτέτσα Ηρακλείου».

Στην περιοχή της Φορτέτσας Ηρακλείου, βορειοδυτικά της Κνωσού και πλησίον του αρχαιολογικού χώρου, έχουν εντοπιστεί δεκάδες ρωμαϊκοί τάφοι, οι οποίοι αποτελούν ένα ιδιαίτερα σημαντικό αρχαιολογικό εύρημα που παραμένει άγνωστο στο ευρύ κοινό και δεν έχουν τύχει της απαραίτητης προσοχής από το Υπουργείο Πολιτισμού. Οι τάφοι αυτοί χρονολογούνται από την ύστερη Ρωμαϊκή περίοδο (2ος-4ος αιώνας μ.Χ.) και ανήκουν σε ένα εκτεταμένο νεκροταφείο της εποχής, το οποίο σχετίζεται με την κατοίκηση και ανάπτυξη της περιοχής κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους. Η περιοχή γύρω από τη Φορτέτσα ήταν τότε σημαντικός αστικός και εμπορικός κόμβος, με πολλούς κατοίκους και έντονη δραστηριότητα.

Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα και καταγγελίες από αρχαιολόγους και κατοίκους της περιοχής, οι τάφοι αυτοί δεν έχουν ανασκαφεί ή συντηρηθεί επαρκώς, ενώ παραμένουν εκτεθειμένοι σε φθορές και βανδαλισμούς. Το γεγονός ότι βρίσκονται σε ιδιωτικά οικόπεδα και σε εκτάσεις χωρίς θεσμική προστασία καθιστά τον κίνδυνο καταστροφής τους ακόμα μεγαλύτερο. Παρά το αρχαιολογικό ενδιαφέρον, δεν έχουν ενταχθεί σε κάποιο πρόγραμμα ανάδειξης ή προστασίας, ενώ δεν υπάρχουν σαφείς πληροφορίες για το εάν έχουν πραγματοποιηθεί καταγραφές ή σχεδιασμοί για τη διάσωσή τους.

Η κατάσταση αυτή δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για την πολιτιστική διαχείριση της περιοχής, ιδίως όταν πρόκειται για αρχαιολογικά ευρήματα που μπορούν να συμβάλουν στην ιστορική γνώση, στην τουριστική ανάπτυξη και στην πολιτιστική ταυτότητα του Ηρακλείου. Η Κρήτη έχει μακρά ιστορία στην ανάδειξη αρχαιολογικών χώρων, με παραδείγματα όπως η Κνωσός και η Φαιστός, γεγονός που καθιστά ακόμα πιο επιτακτική την ανάγκη προστασίας των ρωμαϊκών τάφων στη Φορτέτσα.

Με δεδομένο ότι η έλλειψη ανάδειξης και προστασίας αυτών των σημαντικών αρχαιολογικών ευρημάτων ενέχει τον κίνδυνο φθοράς ή και καταστροφής τους, στερώντας από την τοπική κοινωνία και τους επισκέπτες τη δυνατότητα να γνωρίσουν ένα σημαντικό κομμάτι της ιστορίας μας,

Με δεδομένο ότι η πολιτιστική αξία των ρωμαϊκών τάφων στη Φορτέτσα είναι αδιαμφισβήτητη και απαιτεί άμεσες παρεμβάσεις για τη διατήρησή τους, ερωτάται η κυρία Υπουργός:

1. Έχει προχωρήσει το Υπουργείο Πολιτισμού σε καταγραφή των ρωμαϊκών τάφων στη Φορτέτσα Ηρακλείου; Έχουν πραγματοποιηθεί σχετικές μελέτες για την κατάστασή τους;
2. Σε ποιες ενέργειες έχει προβεί μέχρι σήμερα το Υπουργείο για την προστασία των τάφων αυτών, δεδομένου ότι βρίσκονται σε μη προστατευμένες εκτάσεις και υπό την απειλή καταστροφής;
3. Υπάρχει σχεδιασμός για την ένταξη των ρωμαϊκών τάφων σε πρόγραμμα ανασκαφής, συντήρησης και ανάδειξης, όπως συμβαίνει με άλλους αρχαιολογικούς χώρους της Κρήτης; Αν ναι, ποιο είναι το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα;
4. Έχουν αναζητηθεί συγκεκριμένοι χρηματοδοτικοί πόροι από ευρωπαϊκά ή εθνικά προγράμματα για την προστασία και ανάδειξη των συγκεκριμένων μνημείων;
5. Υπάρχει πρόθεση ένταξης των ρωμαϊκών τάφων της Φορτέτσας σε ένα ενιαίο σχέδιο ανάδειξης μαζί με την Κνωσό, ώστε να ενισχυθεί η πολιτιστική διαδρομή και να αυξηθεί η επισκεψιμότητα της περιοχής;

Oι Ερωτώντες Βουλευτές

Μαμουλάκης Χαράλαμπος

Κοντοτόλη Μαρίνα