Οι δηλώσεις της υπουργού Παιδείας, Σοφίας Ζαχαράκη, μετά την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας που ακύρωσε τις άδειες λειτουργίας και τα προγράμματα σπουδών τριών μη κρατικών πανεπιστημίων, προκαλούν σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση αντιλαμβάνεται τη θεσμική λειτουργία της Πολιτείας.
Το ΣτΕ ακύρωσε τις άδειες τριών ιδρυμάτων, διαπιστώνοντας νομικά προβλήματα στη διαδικασία αδειοδότησης. Και τι κάνει η υπουργός Παιδείας; Πριν ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενοι έλεγχοι και πριν αποφανθούν τα αρμόδια όργανα, προαναγγέλλει ήδη ότι δύο ιδρύματα «θα έχουν επανακτήσει» τις άδειές τους μέσα στην εβδομάδα και ένα τρίτο στις αρχές της επόμενης.
Πώς ακριβώς γνωρίζει η υπουργός εκ των προτέρων το αποτέλεσμα των ελέγχων του ΕΟΠΠΕΠ και των διαδικασιών της ΕΘΑΑΕ;
Οι ανεξάρτητες αρχές και τα αρμόδια θεσμικά όργανα δεν υπάρχουν για να επικυρώνουν προειλημμένες κυβερνητικές αποφάσεις. Έχουν συγκεκριμένες αρμοδιότητες, διαδικασίες και ευθύνες. Όταν, όμως, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου προαναγγέλλει δημόσια ποιο θα είναι το αποτέλεσμα των ελέγχων τους, δημιουργείται εύλογα η εικόνα ότι η διαδικασία δεν είναι πραγματικά ανοιχτή, αλλά ότι το αποτέλεσμά της έχει ήδη αποφασιστεί.
Ακόμη πιο προβληματική είναι η προσπάθεια της κ. Ζαχαράκη να παρουσιάσει την απόφαση του ΣτΕ ως μια απλή τεχνική εκκρεμότητα που μπορεί να «θεραπευθεί» με την τροποποίηση μιας κανονιστικής πράξης και την επαναξιολόγηση των προγραμμάτων.
Μια δικαστική απόφαση δεν αποτελεί διοικητικό εμπόδιο που η κυβέρνηση καλείται να ξεπεράσει. Είναι υποχρέωση της Πολιτείας να τη σεβαστεί και να την εφαρμόσει.
Η κυβέρνηση της ΝΔ έχει επενδύσει πολιτικά στην ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, αδιαφορώντας για τις σοβαρές αντιδράσεις της πανεπιστημιακής κοινότητας, των φοιτητών και της κοινωνίας. Τώρα, μετά την απόφαση του ΣτΕ, αντί να προβληματιστεί για τις επιλογές της, επιχειρεί να παρουσιάσει την ακύρωση των αδειών ως μια προσωρινή αναποδιά που πρέπει να ξεπεραστεί το ταχύτερο δυνατό.
Το ζήτημα, όμως, δεν είναι απλώς διαδικαστικό.
Είναι βαθιά πολιτικό και θεσμικό.
Η κυβέρνηση επιμένει να προωθεί ένα μοντέλο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που μετατρέπει τη γνώση σε εμπόρευμα και την πρόσβαση στις σπουδές σε ζήτημα οικονομικής δυνατότητας. Την ίδια στιγμή, τα δημόσια πανεπιστήμια υποχρηματοδοτούνται, οι ελλείψεις σε προσωπικό παραμένουν, οι φοιτητικές υποδομές υποβαθμίζονται και η φοιτητική στέγη εξακολουθεί να αποτελεί για χιλιάδες νέους ένα δυσεπίλυτο πρόβλημα.
Αυτή δεν είναι η απάντηση στην κρίση της ανώτατης εκπαίδευσης.
Η απάντηση είναι η ουσιαστική ενίσχυση του δημόσιου πανεπιστημίου.
Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ υπερασπίζεται ένα ισχυρό, δημοκρατικό και πραγματικά δημόσιο πανεπιστήμιο, με επαρκή κρατική χρηματοδότηση, μόνιμο διδακτικό και διοικητικό προσωπικό, σύγχρονες υποδομές, δωρεάν πρόσβαση στη γνώση και ουσιαστική μέριμνα για τους φοιτητές.
Η απόφαση του ΣτΕ πρέπει να γίνει σεβαστή. Οι ανεξάρτητες αρχές πρέπει να λειτουργήσουν χωρίς κυβερνητικές υποδείξεις. Και το δημόσιο πανεπιστήμιο πρέπει να παραμείνει ο πυρήνας της ανώτατης εκπαίδευσης στη χώρα.