Αθήνα, 18-02-2026

Ερώτηση

Προς τους κ.κ. Υπουργούς:

Εθνικής Άμυνας,

Εσωτερικών,

Πολιτισμού

Θέμα: Σε Μουσείο Ιστορικής Μνήμης να μετατραπεί το Μπλοκ 15 – Να εγκαταλείψει το ΥΠΕΘΑ τις διεκδικήσεις του επί της έκτασης του “Πάρκου Νεολαίας”.

Η ανακάλυψη των ιστορικής σημασίας φωτογραφιών των 200 αντιστασιακών, πατριωτών κρατουμένων του Στρατοπέδου Χαϊδαρίου, που εικονίζονται λίγο πριν την εκτέλεσή τους στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής από τους Γερμανούς ναζί κατακτητές συγκλονίζει. Εγκαλεί και υπογραμμίζει την ανάγκη του αγώνα διαρκείας κατά της λήθης. Κατά του ιστορικού αναθεωρητισμού που εκφράζουν και προωθούν οι διάφορες εκδοχές του φασισμού σήμερα.

Στο πλαίσιο αυτού του αγώνα το πρώην Στρατόπεδο Χαϊδαρίου και ειδικότερα στο Μπλοκ 15, κολαστήριο και τόπος μαρτυρίου των αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης, κατέχει ιδιαίτερη θέση. Από εκεί οι ναζί κατακτητές οδήγησαν στο εκτελεστικό απόσπασμα της Καισαριανής 200 αγωνιστές την Πρωτομαγιά του 1944. Οι συγκλονιστικές φωτογραφίες που θυμίζουν την εκτέλεση των αγωνιστών, φέρνουν στο προσκήνιο το αίτημα της τοπικής κοινωνίας του Χαϊδαρίου, το αίτημα όλου του δημοκρατικού κόσμου για να δημιουργηθεί επιτέλους στο Μπλοκ 15 Μουσείο Εθνικής Αντίστασης. Όπως παράλληλα να να εγκαταλειφθούν τα σχέδια οικοδόμησης του Πάρκου Νεολαίας και να παραχωρηθεί στον Δήμο η έκταση του Στρατοπέδου που συνδέει το Μπλοκ 15 με το Δάσος Χαϊδαρίου. Πάγια αιτήματα που θυμίζει με ανακοίνωσή του το Συντονιστικό Γραφείο της Ο.Μ. του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ Χαϊδαρίου (https://xaidarisimera.gr/syriza-chaidariou-me-aformi-tis-fotografies-ntokoumenta-eleftheroste-to-blok-15/?utm_source=chatgpt.com ).

Με ομόφωνο Ψήφισμα του Δημοτικού Συμβουλίου (Αριθ. Πρωτ.: 1927/28-01-2026), ο Δήμος Χαϊδαρίου διεκδικεί την παραχώρηση σε αυτόν κατά κυριότητα  του “Πάρκου Νεολαίας” – μια έκταση 44.661 τ.μ. που βρίσκεται εντός των ορίων του Δήμου Χαϊδαρίου, στην περιοχή του Δάσους Χαϊδαρίου, γειτνιάζει δε με το Στρατόπεδο “Καραϊσκάκης” – για να αποτελέσει χώρο πρασίνου, αναψυχής και πολιτισμού, “χρήση απολύτως αναγκαία τόσο στο Δήμο μας όσο και στην ευρύτερη περιοχή, που οι ελεύθεροι χώροι είναι ιδιαιτέρως περιορισμένοι”.

Με δεδομένο ότι:

Ο χώρος του Μπλοκ 15 σήμερα χρήζει άμεσης συντήρησης – υπενθυμίζεται ότι στη διάρκεια της θητείας της Ρένας Δούρου (2015 – 2019) στη Διοίκηση της Περιφέρειας Αττικής, η Δύναμη Ζωής συνέβαλε με έργο μισού εκατομμυρίου ευρώ στην αποκατάσταση, συντήρηση και ανάδειξη του χώρου μνήμης,

Το καθεστώς περιορισμένης πρόσβασης και στρατιωτικής δικαιοδοσίας του Μπλοκ 15 δεν συνάδει με τον χαρακτήρα του ως ιστορικού τόπου μνήμης πανεθνικής σημασίας,

Η μετατροπή του σε χώρο Ιστορικής Μνήμης επιβάλλεται ως ελάχιστος φόρος τιμής στους εκτελεσμένους αγωνιστές και στους χιλιάδες κρατούμενους του στρατοπέδου.

Είναι αντιφατικό ο χώρος κράτησης των εκτελεσμένων πατριωτών της Πρωτομαγιάς του 1944, δηλαδή το Μπλοκ 15, να μην έχει ακόμη αποδοθεί πλήρως στην κοινωνία ως επισκέψιμος, προστατευμένος και οργανωμένος  χώρος ιστορικής μνήμης ενώ ο τόπος εκτέλεσής τους στην Καισαριανή, γνωστός ως «Θυσιαστήριο της Λευτεριάς», έχει αναγνωριστεί ως σύμβολο θυσίας και αντίστασης κατά του φασισμού και σε κοντινή απόσταση βρίσκεται το  μουσείο ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης,

Επειδή

• η απόδοση του Μπλοκ 15 στην κοινωνία και η μετατροπή του σε ζωντανό μνημείο ιστορικής μνήμης δεν αποτελεί μόνο αίτημα της τοπικής κοινωνίας και του Δήμου Χαϊδαρίου, αλλά δημοκρατικό και ιστορικό χρέος της Πολιτείας,
• η προστασία και η συντήρηση των  ιστορικών τόπων υπάγεται στις διατάξεις περί πολιτιστικής κληρονομιάς,
• η Δυτική Αθήνα πάσχει από τεκμηριωμένο έλλειμμα πρασίνου και ελεύθερων χώρων,
• σύσσωμη η τοπική κοινωνία διεκδικεί ομόφωνα την απόδοση της έκτασης,

Ερωτώνται κατ’ αρμοδιότητα οι κ.κ. Υπουργοί:

1. Σε ποιες άμεσες ενέργειες προτίθενται να προβούν για τη συντήρηση, αποκατάσταση και στατική θωράκιση του κτηρίου του Μπλοκ 15, ώστε να αποτραπεί περαιτέρω φθορά;
2. Υπάρχει σχεδιασμός, σε συνεργασία και τον Δήμο Χαϊδαρίου, για τη θεσμική αναγνώριση και μετατροπή του Μπλοκ 15 σε Χώρο Ιστορικής Μνήμης της Εθνικής Αντίστασης;
3. Προτίθεται η Κυβέρνηση να εξασφαλίσει χρηματοδότηση (εθνική ή ευρωπαϊκή) για την ανάδειξη του συνόλου της έκτασης ως ενιαίου Πάρκου Μνήμης, Πρασίνου και Πολιτισμού;
4. Προτίθεται το Υπουργείο Πολιτισμού να κινήσει διαδικασία χαρακτηρισμού του Μπλοκ 15 ως ιστορικού διατηρητέου μνημείου ή και ιστορικού τόπου και ένταξής του σε ειδικό καθεστώς προστασίας;
5. Προτίθεται η Κυβέρνηση να εντάξει το ζήτημα του Μπλοκ 15 σε έναν συνολικό σχεδιασμό για το Στρατόπεδο Χαϊδαρίου, σε συνάρτηση με τα ζητήματα που τίθενται στην υπ’ αριθ. πρωτ. 2913/05-02-2026 κοινοβουλευτική ερώτηση;
6. Σε ποιο χρονοδιάγραμμα δύναται να προχωρήσει η πλήρης απόδοση του Μπλοκ 15 στην κοινωνία ως επισκέψιμου και οργανωμένου χώρου ιστορικής μνήμης;
7. Προτίθεται το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας να εγκαταλείψει τις διεκδικήσεις του επί της έκτασης του «Πάρκου Νεολαίας» και να συναινέσει στη μεταβίβαση της κυριότητας στο Δήμο Χαϊδαρίου, σύμφωνα με την πρόσφατη ομόφωνη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου;

Οι ερωτώσες βουλεύτριες και οι ερωτώντες βουλευτές

Δούρου Ειρήνη (Ρένα)

Καλαματιανός Διονύσιος

Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλλιόπη

Γιαννούλης Χρήστος

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Καραμέρος Γεώργιος

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Νοτοπούλου Αικατερίνη (Κατερίνα)

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παππάς Νίκος

Πολάκης Παύλος

Τσαπανίδου Παρθένα (Πόπη)Ψυχογιός Γεώργιος