Σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας αντιμετωπίζουν οι Οργανώσεις Παραγωγών Ελαιολάδου και οι Αγροτικοί Συνεταιρισμοί σε όλη τη χώρα, εξαιτίας της παρατεταμένης καθυστέρησης πληρωμών των επιχειρησιακών τους προγραμμάτων, σύμφωνα με κοινοβουλευτική ερώτηση που κατέθεσε ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία κ. Βασίλης Κόκκαλης, προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Κώστα Τσιάρα.

Ο κ. Κόκκαλης, στην ερώτησή του, κάνει λόγο για στάση πληρωμών που θέτει σε κίνδυνο τη συνέχιση των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων Ελαιολάδου και Επιτραπέζιας Ελιάς της περιόδου 2023–2027, προκαλώντας «ασφυξία» σε εκατοντάδες συνεταιρισμούς.

Όπως επισημαίνει, τα προγράμματα εγκρίθηκαν με σημαντική καθυστέρηση, μόλις τον Οκτώβριο του 2024, γεγονός που ανάγκασε τις Οργανώσεις να υλοποιήσουν το πρώτο έτος (2024) μέσα σε μόλις 2,5 μήνες και με ίδια κεφάλαια, καθώς δεν είχαν προλάβει να λάβουν τις προβλεπόμενες προκαταβολές.

Με βάση, δε, πρόσφατη τροποποίηση της υπουργικής απόφασης του Ιουλίου 2024, προγράμματα που δεν πληρούν τα «ελάχιστα όρια» κινδυνεύουν να μην λάβουν ούτε την εκκαθάριση του πρώτου έτους, ούτε την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση των επόμενων, επηρεάζοντας –σύμφωνα με τις καταγγελίες– σχεδόν το 90% των υλοποιούμενων προγραμμάτων.

Ο Λαρισαίος βουλευτής σημειώνει ότι η εμπλοκή προέκυψε από αστοχίες της διοίκησης, καθώς το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και ο ΟΠΕΚΕΠΕ ενέκριναν τα προγράμματα χωρίς να έχουν διασφαλιστεί οι προϋποθέσεις που πλέον επικαλούνται. Οι καθυστερήσεις και η έλλειψη σαφών οδηγιών, όπως τονίζει, έχουν οδηγήσει σε ασφυκτική οικονομική πίεση τις Οργανώσεις, που ήδη χρηματοδοτούν από ίδιους πόρους τις δράσεις του 2025.

Υπογραμμίζει ότι οι συνεταιρισμοί έχουν επενδύσει σε δράσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας —όπως ποιοτική αναβάθμιση, ιχνηλασιμότητα, πιστοποιήσεις, εκπαίδευση και προώθηση του ελληνικού ελαιολάδου— στηρίζοντας την εθνική στρατηγική του προϊόντος. Παρ’ όλα αυτά, η καθυστέρηση στις πληρωμές και η αναδρομική αλλαγή των όρων απειλεί τη βιωσιμότητά τους.

Με βάση τα παραπάνω, ο κ. Κόκκαλης ζητά από τον Υπουργό να απαντήσει:

• Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η εκκαθάριση του πρώτου έτους των προγραμμάτων και πότε θα γίνουν οι πληρωμές.
• Αν υπάρχει πρόθεση να καταβληθούν οι ενισχύσεις με εθνικούς πόρους, όπως φημολογείται.
• Πώς θα διασφαλιστεί ότι δεν θα ζητηθεί επιστροφή προκαταβολών από τις Οργανώσεις, λόγω αστοχιών της Διοίκησης.
• Και ποιες ενέργειες προγραμματίζονται για να εξασφαλιστεί η ομαλή συνέχιση των προγραμμάτων για το 2025 και τα επόμενα έτη.

«Η κυβέρνηση οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες της και να αποκαταστήσει άμεσα τη νομιμότητα, δίνοντας τέλος στην αβεβαιότητα που έχει προκαλέσει στους παραγωγούς», σημειώνει χαρακτηριστικά ο πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ζητώντας σαφές χρονοδιάγραμμα πληρωμών και στήριξη των συνεταιρισμών που κρατούν ζωντανή την ελαιοπαραγωγή της χώρας.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Αθήνα, 30 Οκτωβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον κ. Υπουργό  Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

ΘΕΜΑ: «Σοβαρά ζητήματα βιωσιμότητας στις Οργανώσεις Παραγωγών Ελαιολάδου λόγω στάσης πληρωμών»

Με επιστολές και δημόσιες παρεμβάσεις οι Οργανώσεις Παραγωγών Ελαιολάδου και Αγροτικοί Συνεταιρισμοί από όλη τη χώρα, καθώς και η ΕΘΕΑΣ, κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τη συνέχιση των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων Ελαιολάδου και Επιτραπέζιας Ελιάς της περιόδου 2023–2027.

Όπως επισημαίνεται, τα εν λόγω προγράμματα υποβλήθηκαν με καθυστέρηση ενός έτους, εγκρίθηκαν μόλις τον Οκτώβριο του 2024 και οι Οργανώσεις αναγκάστηκαν να υλοποιήσουν το πρώτο έτος του προγράμματος (2024) μέσα σε μόλις 2,5 μήνες, με ίδια χρηματοδότηση, καθώς δεν είχαν προλάβει να λάβουν τις προβλεπόμενες προκαταβολές.

Ωστόσο, με βάση την πρόσφατη τροποποίηση της ΥΑ 1506/206003/15.7.2024 (Αριθ. 8.8.2025/216188, ΦΕΚ 20/8/2025), προβλέπεται ότι επιχειρησιακά προγράμματα που δεν πληρούν τα «ελάχιστα όρια» του άρθρου 4 κινδυνεύουν να μην λάβουν την εκκαθάριση του πρώτου έτους ούτε την ενωσιακή χρηματοδότηση των επόμενων ετών. Το γεγονός αυτό επηρεάζει σχεδόν το 90% των υλοποιούμενων προγραμμάτων, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα ρευστότητας και βιωσιμότητας.

Οι ΟΕΦ καταγγέλλουν ότι η εμπλοκή προέκυψε από αστοχίες στην αξιολόγηση των προγραμμάτων από το ΥΠΑΑΤ, καθώς εγκρίθηκαν χωρίς να έχουν διασφαλιστεί οι προϋποθέσεις που τώρα επικαλείται η Διοίκηση. Οι καθυστερήσεις στην εκκαθάριση και η έλλειψη σαφών οδηγιών από το ΥΠΑΑΤ έχουν οδηγήσει σε ασφυκτική κατάσταση τους Συνεταιρισμούς, οι οποίοι ήδη υλοποιούν δράσεις του 2025 με ίδια κεφάλαια.

Επειδή οι ΟΕΦ και οι Αγροτικοί Συνεταιρισμοί έχουν προ-χρηματοδοτήσει δράσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας (ποιοτική αναβάθμιση, ιχνηλασιμότητα, πιστοποιήσεις, εκπαίδευση, προώθηση ελαιολάδου), στηρίζοντας την εθνική στρατηγική του προϊόντος,

Επειδή η καθυστέρηση στις πληρωμές και η αναδρομική αλλαγή των όρων θέτει σε άμεσο κίνδυνο τη βιωσιμότητα των Οργανώσεων και τη συνέχιση των προγραμμάτων,

Επειδή η ΕΘΕΑΣ και οι ΟΕΦ ζητούν αποκατάσταση της νομιμότητας, άμεση εκκαθάριση των δαπανών και σαφές χρονοδιάγραμμα πληρωμών,

Επειδή η ευθύνη για την ασυνέπεια και τις καθυστερήσεις βαραίνει αποκλειστικά τη διοίκηση του ΥΠΑΑΤ και του ΟΠΕΚΕΠΕ, που καθυστέρησαν την αξιολόγηση και την έγκριση των προγραμμάτων.

Ερωτάται ο αρμόδιος κ. Υπουργός:

1. Σε ποιο στάδιο βρίσκεται σήμερα η εκκαθάριση του πρώτου έτους των επιχειρησιακών προγραμμάτων Ελαιολάδου και Επιτραπέζιας Ελιάς και πότε προβλέπεται η καταβολή των ενισχύσεων στους δικαιούχους;

2. Προτίθεται να προχωρήσει σε πληρωμή με εθνικούς πόρους για το πρώτο έτος, όπως έχει διαρρεύσει; Με ποιο χρονοδιάγραμμα;

3. Πώς θα διασφαλιστεί ότι δεν θα απαιτηθεί από τις Οργανώσεις η επιστροφή των προκαταβολών που αφορούν κοινοτική συμμετοχή, εξαιτίας αστοχιών της διοίκησης;

4. Σε ποιες ενέργειες θα προβεί προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή συνέχιση των επιχειρησιακών προγραμμάτων για το 2025 και τα επόμενα έτη;

Ο Ερωτών Βουλευτής   

Κόκκαλης Βασίλειος