Σε μια ακόμη κραυγαλέα ένδειξη ανικανότητας και διοικητικής αδράνειας, η κυβέρνηση αφήνει χιλιάδες βαμβακοπαραγωγούς απλήρωτους για δεύτερη συνεχή χρονιά, παρά το γεγονός ότι έχουν τηρήσει στο ακέραιο όλες τις υποχρεώσεις τους στο πλαίσιο του προτύπου ποιότητας AGRO 2.

Σύμφωνα με την ερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία και βουλευτής Λάρισας κ. Βασίλης Κόκκαλης, η κρατική διοίκηση έχει αφήσει “ξεκρέμαστους” τους παραγωγούς που συμμετείχαν στο Μέτρο 3.1.2 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ), μη αναγνωρίζοντας εγκαίρως τους φορείς πιστοποίησης του προτύπου AGRO 2 για την περίοδο 1/1/2023 έως 31/10/2024.

Το αποτέλεσμα; Οι παραγωγοί δεν μπορούν να υποβάλουν αιτήσεις πληρωμής, παρότι έχουν υλοποιήσει όλα τα απαιτούμενα στάδια — από την καλλιέργεια και την παράδοση του προϊόντος μέχρι την τεκμηρίωση της ποιότητας και την έκδοση των σχετικών πιστοποιητικών μέσω της πλατφόρμας i-AGRO.

Η ευθύνη, όπως καταγγέλλεται, βαραίνει τον ΕΛΓΟ–Δήμητρα, ο οποίος δεν εξέδωσε εγκαίρως απόφαση αναγνώρισης των φορέων πιστοποίησης. Πρόκειται για μια διοικητική παράλειψη που έχει παγώσει όλη τη διαδικασία πληρωμών, δημιουργώντας νομική ασάφεια ως προς την εγκυρότητα των πιστοποιητικών AGRO 2 που έχουν ήδη εκδοθεί.

Στο παρελθόν, παρόμοια προβλήματα καλύπτονταν με αναδρομικές αποφάσεις του Οργανισμού, προκειμένου να διασφαλιστεί η συνέχεια και η νομιμότητα. Αυτή τη φορά, όμως, η κυβέρνηση επέλεξε να αδρανήσει, με αποτέλεσμα να μπλοκαριστούν οι πληρωμές σε χιλιάδες αγρότες, συνεταιρισμούς και Ομάδες Παραγωγών.

Δύο χρόνια απλήρωτοι, οι βαμβακοπαραγωγοί βρίσκονται αντιμέτωποι με οικονομική ασφυξία. Όπως αναφέρει ο κ. Κόκκαλης, η καθυστέρηση έχει προκαλέσει:

• Αδυναμία κάλυψης υποχρεώσεων σε προμηθευτές και τράπεζες,
• Απώλεια εμπιστοσύνης απέναντι στα αγροτικά προγράμματα,
• Ανασφάλεια και αβεβαιότητα για τη συνέχιση της παραγωγικής δραστηριότητας.

Η κατάσταση επιδεινώνεται καθώς ούτε ο ΟΠΕΚΕΠΕ έχει εκδώσει εγκύκλιο για τις αιτήσεις πληρωμής, ούτε έχει ενεργοποιηθεί το πληροφοριακό σύστημα για την υποβολή των δικαιολογητικών. Με λίγα λόγια, το κράτος έχει εγκαταλείψει εντελώς τον αγροτικό κόσμο στη μοίρα του.

Το AGRO 2, που σχεδιάστηκε για να αναβαθμίσει την ποιότητα του ελληνικού βαμβακιού, να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και να προωθήσει βιώσιμες καλλιεργητικές πρακτικές, έχει μετατραπεί σε σύμβολο διοικητικής κατάρρευσης.

Οι αγρότες έχουν πληρώσει για την πιστοποίηση, έχουν παραδώσει ποιοτικό σύσπορο βαμβάκι, έχουν εκδώσει τιμολόγια και έχουν υποβάλει όλα τα απαραίτητα παραστατικά — αλλά παραμένουν χωρίς ούτε ένα ευρώ ενίσχυσης.

Και όλα αυτά, επειδή το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και ο ΕΛΓΟ–Δήμητρα δεν έκαναν τη δουλειά τους στην ώρα τους.

Ο κ. Κόκκαλης, με την κοινοβουλευτική του παρέμβαση, καλεί τον αρμόδιο Υπουργό να απαντήσει:

• Πώς θα καλύψει το κενό στην ισχύ των αδειών αναγνώρισης των φορέων πιστοποίησης,
• Πότε θα εκδοθεί η εγκύκλιος του ΟΠΕΚΕΠΕ,
• Και αν προτίθεται να τροποποιήσει τη σχετική ΚΥΑ ώστε να αποφευχθούν παρόμοια φαινόμενα στο μέλλον.

Ωστόσο, όπως φαίνεται, η κυβέρνηση επιμένει στη σιωπή, αφήνοντας τους αγρότες να «πληρώνουν» — κυριολεκτικά — τα λάθη της.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Αθήνα, 8 Οκτωβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό  Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

Θέμα: «Δύο χρόνια απλήρωτοι οι παραγωγοί για το AGRO 2: Η ανικανότητα της Διοίκησης αφήνει τους αγρότες να πληρώνουν το τίμημα».

Το βαμβάκι αποτελεί στρατηγικό προϊόν για την ελληνική γεωργία και τον αγροτικό τομέα συνολικά, με σημαντική συμβολή στην οικονομία, την απασχόληση και τις εξαγωγές της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο, η εφαρμογή του Μέτρου 3 – Ενίσχυση για τη βελτίωση της ποιότητας του βαμβακιού, έχει στόχο την αναβάθμιση του προϊόντος, την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και την προώθηση ορθών γεωργικών πρακτικών.

Κατά την περίοδο από 1/1/2023 έως 31/10/2024, οι Φορείς Πιστοποίησης που δραστηριοποιούνται στο πρότυπο AGRO 2, παρότι εναρμονίστηκαν με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, ολοκλήρωσαν τη σχετική αξιολόγηση από τις αρμόδιες αρχές (ΕΛΓΟ–Δήμητρα, ΕΣΥΔ), και εξέδιδαν κανονικά πιστοποιητικά μέσω της επίσημης πλατφόρμας i-AGRO, δεν έτυχαν ρητής αναγνώρισης από τον ΕΛΓΟ– Δήμητρα για την ανωτέρω χρονική περίοδο.

Η εν λόγω διοικητική παράλειψη έχει επιφέρει σημαντικές επιπτώσεις στην υλοποίηση της Δράσης 3.1.2 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ), καθώς οι δικαιούχοι (Συνεταιρισμοί, Ομάδες Παραγωγών και μεμονωμένοι παραγωγοί) που έχουν ήδη υλοποιήσει πιστοποιήσεις για τις καλλιεργητικές περιόδους 2023 και 2024, δεν μπορούν να προχωρήσουν στην υποβολή αιτημάτων πληρωμής, λόγω αδυναμίας τεκμηρίωσης επιλεξιμότητας των δαπανών που σχετίζονται με τα πιστοποιητικά AGRO 2.

Σημειώνεται ότι κατά το παρελθόν, σε ανάλογες περιπτώσεις διοικητικών καθυστερήσεων, ο ΕΛΓΟ– Δήμητρα εξέδιδε σχετικές αποφάσεις με αναδρομική ισχύ, καλύπτοντας νομικά και διοικητικά το διάστημα της μη τυπικής αδειοδότησης, πρακτική η οποία δεν ακολουθήθηκε αυτή τη φορά, αφήνοντας το σύστημα πιστοποίησης και τους εμπλεκόμενους χωρίς επίσημη θεσμική κατοχύρωση.

Επιπλέον, μέχρι σήμερα, εκτός του ότι δεν έχει επιβεβαιωθεί επισήμως η θεσμική εγκυρότητα των πιστοποιητικών που έχουν εκδοθεί μέσω της πλατφόρμας i-AGRO κατά την περίοδο 1/1/2023 – 31/10/2024, δεν έχει εκδοθεί εγκύκλιος του ΟΠΕΚΕΠΕ που να ορίζει τη διαδικασία και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για τις αιτήσεις πληρωμής  του Μέτρου 3 και δεν έχει ενεργοποιηθεί το πληροφοριακό σύστημα για την υποβολή αιτημάτων πληρωμής.

Πλέον, χιλιάδες βαμβακοπαραγωγοί από όλες τις παραγωγικές περιοχές της χώρας βρίσκονται σε καθεστώς ομηρίας, καθώς, παρά το γεγονός ότι συμμετείχαν στο Μέτρο, εφάρμοσαν τις προβλεπόμενες καλλιεργητικές πρακτικές, παρέδωσαν ποιοτικό σύσπορο βαμβάκι σε εκκοκκιστήρια, τήρησαν όλες τις υποχρεώσεις και διαθέτουν όλα τα παραστατικά τεκμηρίωσης (τιμολόγια αγοράς, δελτία ποιοτικής κατάταξης, αποδείξεις παραλαβής), δεν έχουν πληρωθεί έως σήμερα ούτε ένα ευρώ.

Επειδή η μη πληρωμή για δύο συνεχόμενα έτη έχει δημιουργήσει οικονομική ασφυξία σε χιλιάδες γεωργικές εκμεταλλεύσεις, απώλεια εμπιστοσύνης των παραγωγών απέναντι στα αγροτικά προγράμματα, αδυναμία κάλυψης υποχρεώσεων σε προμηθευτές και καλλιεργητικές εισροές, ανασφάλεια και αβεβαιότητα για τη συνέχιση της παραγωγικής δραστηριότητας, ειδικά στις περιοχές όπου το βαμβάκι αποτελεί βασική πηγή εισοδήματος,

Επειδή  οι παραγωγοί έχουν επωμιστεί σημαντικά κόστη παραγωγής και προσαρμογής, τα οποία προϋπέθεταν την καταβολή της ενίσχυσης και τα εκκοκκιστήρια έχουν παραλάβει το προϊόν και έχουν εκδώσει τα απαραίτητα τιμολόγια, τα οποία περιλαμβάνουν και ποιοτικά χαρακτηριστικά που είναι συμβατά με τους στόχους του Μέτρου 3,

Επειδή ενώ η έκδοση πιστοποιητικών γινόταν με πλήρη τεχνική τεκμηρίωση και μέσω του προβλεπόμενου πληροφοριακού συστήματος, η έλλειψη επίσημης απόφασης αδειοδότησης εκ μέρους του ΕΛΓΟ–Δήμητρα για το διάστημα αυτό δημιουργεί νομική ασάφεια ως προς την εγκυρότητα των πιστοποιητικών AGRO 2 που έχουν ήδη εκδοθεί,

Επειδή η  απουσία θεσμικής κάλυψης των εν λόγω πιστοποιητικών δημιουργεί σοβαρό ενδεχόμενο απώλειας κοινοτικής ενίσχυσης για δεκάδες συνεταιριστικές οργανώσεις και παραγωγούς, ενώ πλήττει τη φερεγγυότητα του συστήματος ποιότητας AGRO 2 και την προβλεψιμότητα των σχετικών διοικητικών διαδικασιών,

Επειδή οι αγρότες δεν φέρουν καμία ευθύνη για τη διοικητική αβλεψία, και παρ’ όλα αυτά καλούνται να επωμιστούν τις συνέπειες μιας πράξης παράλειψης της Διοίκησης,

Επειδή η άμεση διευθέτηση του ζητήματος αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη διατήρηση της αξιοπιστίας του συστήματος πιστοποίησης, τη στήριξη της συμμετοχής των παραγωγών σε εθνικά σχήματα ποιότητας και τη διασφάλιση της ομαλής ροής των ενισχύσεων του ΠΑΑ.

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

1. Σε ποιες ενέργειες προτίθεται να προβεί προκειμένου να καλυφθεί το χρονικό κενό στην ισχύ των αδειών αναγνώρισης των Φορέων Πιστοποίησης για το πρότυπο της σειράς AGRO 2 (περίοδος 1η Ιανουαρίου 2023-30 Οκτωβρίου 2024) και να καλύπτεται η εγκυρότητα των πιστοποιητικών που εκδόθηκαν μέσω i-AGRO;

• Πότε προβλέπεται η έκδοση εγκυκλίου του ΟΠΕΚΕΠΕ, που να καθορίζει αναλυτικά τη διαδικασία και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για την υποβολή αιτημάτων πληρωμής στο πλαίσιο του Μέτρου 3 του ΠΑΑ και ποιο είναι το ακριβές χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση της διαδικασίας καταβολής των ενισχύσεων;

• Προτίθεται να τροποποιήσει την ΚΥΑ 267623/2007, όπως ισχύει, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη εφαρμογή και επίβλεψη των φορέων πιστοποίησης, η λειτουργική συνέχεια του συστήματος πιστοποίησης AGRO 2 και η ομαλή χρηματοδότηση των δικαιούχων;

Ο ερωτών Βουλευτής   

Κόκκαλης Βασίλειος