Β. Κόκκαλης: Ζητά απαντήσεις για τον αποκλεισμό παραγωγών μηδικής από τις ενισχύσεις de minimis
Την έντονη ανησυχία του για τον αποκλεισμό παραγωγών μηδικής από το καθεστώς ενισχύσεων ήσσονος σημασίας (de minimis), αλλά και για τα προβλήματα που προκαλεί η εφαρμογή του συστήματος Monitoring, εκφράζει με ερώτησή του προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία κ. Βασίλης Κόκκαλης.
Στην κοινοβουλευτική του παρέμβαση, ο Λαρισαίος βουλευτής επισημαίνει ότι η πρόσφατη απόφαση του υπουργείου για τη χορήγηση ενισχύσεων στους παραγωγούς μηδικής που επλήγησαν από τα περιοριστικά μέτρα λόγω ζωονόσων έχει προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς αρκετές περιοχές της χώρας, οι οποίες αντιμετώπισαν αντίστοιχες συνθήκες και οικονομικές απώλειες, έμειναν εκτός του μέτρου.
Όπως αναφέρει, οι περιορισμοί στη διακίνηση ζωοτροφών, οι δυσκολίες διάθεσης της παραγωγής, η πτώση των τιμών παραγωγού και το αυξημένο κόστος αποθήκευσης επηρέασαν μεγάλο αριθμό παραγωγών, ωστόσο η κυβερνητική απόφαση περιλαμβάνει μόνο συγκεκριμένες Περιφερειακές Ενότητες, χωρίς να έχουν γίνει γνωστά τα κριτήρια επιλογής και αποκλεισμού.
Παράλληλα, ο κ. Κόκκαλης υπογραμμίζει ότι οι παραγωγοί μηδικής βρίσκονται αντιμέτωποι τα τελευταία χρόνια με σοβαρές δυσλειτουργίες του συστήματος Monitoring στο πλαίσιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Σύμφωνα με όσα επισημαίνει, έχουν καταγραφεί λανθασμένες αποτυπώσεις καλλιεργειών, προβλήματα στην αναγνώριση των διαδοχικών κοπών της μηδικής, αυθαίρετες μεταβολές στην επιλεξιμότητα αγροτεμαχίων και σημαντικές καθυστερήσεις στην εξέταση ενστάσεων, με αποτέλεσμα πολλοί παραγωγοί να χάνουν ενισχύσεις και δικαιώματα χωρίς δική τους ευθύνη.
Ο πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων τονίζει ότι η φύση της καλλιέργειας της μηδικής, με τις επαναλαμβανόμενες κοπές και τις μεταβολές της φυτοκάλυψης κατά τη διάρκεια του έτους, αυξάνει τον κίνδυνο λανθασμένων ερμηνειών από τα συστήματα τηλεπισκόπησης. Παρά τις διαμαρτυρίες παραγωγών, συνεταιρισμών και γεωτεχνικών φορέων, σημειώνει ότι μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί ολοκληρωμένη λύση στα προβλήματα.
Με την ερώτησή του ζητά από το υπουργείο να γνωστοποιήσει τα ακριβή κριτήρια βάσει των οποίων επιλέχθηκαν οι Περιφερειακές Ενότητες που εντάχθηκαν στις ενισχύσεις de minimis, να εξηγήσει τους λόγους αποκλεισμού άλλων περιοχών, να παρουσιάσει το συνολικό ύψος των διαθέσιμων πόρων και να διευκρινίσει εάν υπάρχει πρόθεση επέκτασης του μέτρου σε όλες τις πληγείσες περιοχές.
Επιπλέον, ζητά στοιχεία για τις περιπτώσεις παραγωγών μηδικής που αντιμετώπισαν προβλήματα με το σύστημα Monitoring κατά τα έτη 2023, 2024 και 2025, καθώς και ενημέρωση για τα μέτρα που προτίθεται να λάβει το υπουργείο προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι συστηματικές αστοχίες της τηλεπισκόπησης και να αποκατασταθούν όσοι παραγωγοί υπέστησαν απώλειες ενισχύσεων εξαιτίας λανθασμένων ευρημάτων του συστήματος.
Ακολουθεί η Ερώτηση.
Αθήνα, 12 Ιουνίου 2026
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Θέμα: Αδικαιολόγητος αποκλεισμός παραγωγών μηδικής από τις ενισχύσεις de minimis – Συσσωρευμένα προβλήματα από τα περιοριστικά μέτρα και τις αστοχίες του συστήματος Monitoring
Η πρόσφατη Απόφαση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για τη χορήγηση ενισχύσεων ήσσονος σημασίας (de minimis) στους παραγωγούς μηδικής, που επλήγησαν από τα περιοριστικά μέτρα λόγω των ζωονόσων, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις σε πολλές περιοχές της χώρας, οι οποίες, παρά το γεγονός ότι βίωσαν αντίστοιχες συνθήκες και υπέστησαν σημαντικές οικονομικές απώλειες, αποκλείστηκαν από το καθεστώς ενίσχυσης.
Οι περιορισμοί στη διακίνηση ζωοτροφών, οι δυσκολίες διάθεσης της παραγωγής, η πτώση των τιμών παραγωγού και η αύξηση του κόστους αποθήκευσης και διαχείρισης των αποθεμάτων μηδικής επηρέασαν ευρύ φάσμα παραγωγικών περιοχών. Ωστόσο, η κυβερνητική απόφαση επιλέγει συγκεκριμένες μόνο Περιφερειακές Ενότητες ως δικαιούχους, χωρίς να έχουν δημοσιοποιηθεί επαρκώς τα κριτήρια που οδήγησαν στον αποκλεισμό άλλων περιοχών που αντιμετώπισαν παρόμοια προβλήματα. Η κατάσταση αυτή έρχεται να προστεθεί σε μια ήδη εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία για τους παραγωγούς μηδικής, οι οποίοι τα τελευταία χρόνια βρίσκονται αντιμέτωποι με σοβαρές δυσλειτουργίες που συνδέονται με την εφαρμογή του συστήματος παρακολούθησης καλλιεργειών (Monitoring) στο πλαίσιο της τρέχουσας ΚΑΠ.
Πλήθος παραγωγών έχει καταγγείλει λανθασμένες αποτυπώσεις των καλλιεργειών τους από το σύστημα, αδυναμία αναγνώρισης των διαδοχικών κοπών της μηδικής, αυθαίρετες μεταβολές της επιλεξιμότητας αγροτεμαχίων, καθώς και σημαντικές καθυστερήσεις στην επίλυση ενστάσεων και διορθώσεων. Ως αποτέλεσμα, πολλοί παραγωγοί βρέθηκαν αντιμέτωποι με περικοπές ενισχύσεων, απώλεια δικαιωμάτων και διοικητικές εκκρεμότητες, χωρίς δική τους υπαιτιότητα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η καλλιέργεια της μηδικής, λόγω των επαναλαμβανόμενων κοπών και των ιδιαιτεροτήτων της φυτοκάλυψης κατά τη διάρκεια του έτους, εμφανίζει αυξημένο κίνδυνο λανθασμένων ερμηνειών από τα αυτοματοποιημένα συστήματα τηλεπισκόπησης. Παρά τις επανειλημμένες διαμαρτυρίες παραγωγών, συνεταιρισμών και γεωτεχνικών φορέων, δεν έχει υπάρξει μέχρι σήμερα ολοκληρωμένη αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών.
Η μη ένταξη πολλών περιοχών στο καθεστώς de minimis δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για την αντικειμενικότητα των κριτηρίων που χρησιμοποιήθηκαν, αλλά και για τη συνολική αντιμετώπιση ενός κλάδου που βρίσκεται ήδη υπό πίεση εξαιτίας του αυξημένου κόστους παραγωγής, των συνεπειών των ζωονόσων και των δυσλειτουργιών της διοίκησης.
Επειδή οι παραγωγοί μηδικής σε πολλές περιοχές της χώρας, που δεν συμπεριλήφθηκαν στις ενισχύσεις de minimis, υπέστησαν αντίστοιχες οικονομικές απώλειες από τους περιορισμούς που επιβλήθηκαν λόγω των ζωονόσων,
Επειδή οι λανθασμένες καταγραφές και οι καθυστερήσεις στις διορθώσεις έχουν οδηγήσει σε απώλειες εισοδήματος και ενισχύσεων για χιλιάδες παραγωγούς,
Επειδή δεν έχουν δημοσιοποιηθεί επαρκώς τα κριτήρια βάσει των οποίων καθορίστηκαν οι επιλέξιμες Περιφερειακές Ενότητες,
Επειδή οι παραγωγοί μηδικής αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα από την εφαρμογή του συστήματος Monitoring και τις αστοχίες της τηλεπισκόπησης.
Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
- Ποια ήταν τα ακριβή κριτήρια και τα ποσοτικά δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για την επιλογή των Περιφερειακών Ενοτήτων που εντάχθηκαν στις ενισχύσεις de minimis για τη μηδική;
- Ποιες περιοχές υπέβαλαν στοιχεία ζημιών και για ποιους λόγους αποκλείστηκαν από το συγκεκριμένο μέτρο;
- Ποιο είναι το συνολικό ύψος των πόρων που διατέθηκαν για το συγκεκριμένο πρόγραμμα de minimis και ποιο θα ήταν το δημοσιονομικό κόστος ένταξης των περιοχών που σήμερα παραμένουν εκτός επιλεξιμότητας;
- Προτίθεται το Υπουργείο να επανεξετάσει την Απόφαση και να επεκτείνει την επιλεξιμότητα σε όλες τις περιοχές, που αποδεδειγμένα επηρεάστηκαν από τους περιορισμούς στη διακίνηση ζωοτροφών;
- Πόσες περιπτώσεις παραγωγών μηδικής έχουν καταγραφεί τα έτη 2023, 2024 και 2025 με προβλήματα ή ευρήματα από το σύστημα Monitoring και ποια ήταν η κατάληξη των σχετικών ενστάσεων;
- Ποια μέτρα προτίθεται να λάβει το Υπουργείο ώστε να αντιμετωπιστούν οι συστηματικές αστοχίες του Monitoring στις πολυετείς κτηνοτροφικές καλλιέργειες και ειδικά στη μηδική;
- Υπάρχει πρόθεση ειδικής αποκατάστασης των παραγωγών που έχασαν ενισχύσεις ή υπέστησαν περικοπές λόγω λανθασμένων ευρημάτων του συστήματος παρακολούθησης;
Ο Ερωτών Βουλευτής
Κόκκαλης Βασίλειος
