Δήλωση του Τομεάρχη Υποδομών & Μεταφορών του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και Βουλευτή Μαγνησίας σχετικά με την επιλογή της Hellenic Train να ασκήσει αναίρεση κατά απόφασης που δικαιώνει συγγενείς θυμάτων των Τεμπών και την προσπάθεια του αρμόδιου Υπουργού να απεμπολήσει την πολιτική ευθύνη της Κυβέρνησης γι’ αυτή την ενέργεια.

Στον Ευρωπαϊκό Κανονισμό (ΕΕ) 2007/1370 και συγκεκριμένα στην παρ. 2 του αρ. 5, αναφέρεται ρητά ότι « …2.   Εφόσον το εθνικό δίκαιο δεν το απαγορεύει, κάθε αρμόδια τοπική αρχή, είτε είναι μεμονωμένη αρχή είτε ομάδα αρχών που παρέχουν ολοκληρωμένες δημόσιες υπηρεσίες επιβατικών μεταφορών, μπορεί να αποφασίζει να παρέχει η ίδια δημόσιες υπηρεσίες επιβατικών μεταφορών ή να αναθέτει συμβάσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας απευθείας σε νομικώς ανεξάρτητη οντότητα, επί της οποίας η αρμόδια τοπική αρχή,  ασκεί έλεγχο ανάλογο εκείνου που ασκεί επί των υπηρεσιακών μονάδων της».

Με απλά λόγια, κάθε «αρχή» – στην προκειμένη περίπτωση το Υπουργείο Υποδομών & Μεταφορών – που έχει αναθέσει απευθείας σε σιδηροδρομική επιχείρηση – εν προκειμένω τη HellenicTrain -την παροχή υποχρέωσης δημόσιας υπηρεσίας (βλ. ν. 4953/2022) για τα σιδηροδρομικά επιβατηγά δρομολόγια, ασκεί επί του φορέα που εκτελεί την μεταφορά τον ίδιο «έλεγχο» που ασκεί και επί των υπηρεσιακών του μονάδων, δηλαδή καθαρή διοικητική εποπτεία, όμοια του διοικητικού δικαίου.

Πρόκειται για ευθύ θεσμικό έλεγχο επί των ενεργειών του φορέα, που καθιστά μάλιστα το Υπουργείο υπεύθυνο για τις πράξεις και παραλείψεις του.

Πρόκειται ακριβώς για την ίδια αρμοδιότητα που έχει ο Υπουργός για τον ΟΣΕ μέσω του ΠΔ 79/1993, δηλαδή, του ελέγχου των αποφάσεων και της εντολής αποφάσεων, αυτό σημαίνει άλλωστε και «ιεραρχικός» έλεγχος.

Μπορεί λοιπόν ο κ. Κυράνακης να βιάστηκε να «νίψει τα χείρας του» από την ευθύνη της απόφασης της Hellenic Train να καταθέσει αναίρεση κατά πρωτόδικης δικαστικής απόφασης που δικαιώνει τους συγγενείς θυμάτων της τραγωδίας των Τεμπών και επιδικάζει σχετικές αποζημιώσεις, και να δήλωσε ότι η HellenicTrain είναι «μία ιδιωτική, 100% ξένη εταιρεία», οπότε και να μπορεί να λαμβάνει τις δικές της αποφάσεις, ωστόσο ισχύον θεσμικό πλαίσιο τον διαψεύδει πανηγυρικά

Η αλήθεια είναι, ότι το Υπουργείο Υποδομών & Μεταφορών επιλέγει να παρακολουθεί αμέτοχο, έχοντας μετατρέψει την πολιτική ευθύνη σε επικοινωνιακή διαχείριση.

Αντί να υπερασπιστεί το δημόσιο συμφέρον και να διεκδικήσει τον σεβασμό απέναντι στα θύματα και την κοινωνία, επέλεξε να στήσει ένα επικοινωνιακό σκηνικό μέσω του ΟΣΕ, επιχειρώντας να πείσει την κοινή γνώμη ότι το ζήτημα «λύθηκε».

Μετά τη δημοσιοποίηση επιστολής του αρμόδιου Αναπλ. Υπουργού προς τον ΟΣΕ με την οποία ζητούσε να μην ασκήσει ο Οργανισμός ένδικα μέσα κατά της πρωτόδικης δικαστικής απόφασης του Εφετείου που δικαίωνε του συγγενείς των θυμάτων των Τεμπών, ο ΟΣΕ, ανακοίνωσε στις 26/09 ότι κάνει δεκτό το σχετικό αίτημα. Περιττή φυσικά η δήλωση αυτή μίας και δεν θα μπορούσε να πράξει διαφορετικά όταν ο ιεραρχικά αρμόδιος Υπουργός έκανε εφαρμογή των εξουσιών που του παρέχει ο ουσιαστικός νόμος.

Στην «γωνία» ωστόσο περίμενε η Hellenic Train. Την τελευταία ημέρα της προθεσμίας, ήτοι 29/09, προχώρησε σε άσκηση αναίρεσης κατά της απόφασης, αποδεικνύοντας τόσο την αναλγησία της, όσο και την παντελή ανικανότητα της Κυβέρνησης για άσκηση αποτελεσματικού ελέγχου και εποπτείας στους φορείς που παρέχουν δημόσιες σιδηροδρομικές υπηρεσίες, εφαρμόζοντας και σε αυτή την περίπτωση την δυνατότητα που παρέχεται όχι από εθνική νομοθεσία, αλλά από ενωσιακό δίκαιο με υποχρεωτική εφαρμογή.

Αποδεικνύεται λοιπόν ότι η ανικανότητα της Κυβέρνησης να επιβάλει τη βούλησή της σε μια ιδιωτική εταιρεία που παρέχει δημόσιες σιδηροδρομικές υπηρεσίες, μέσω σύμβασης με το ελληνικό δημόσιο, δεν είναι νομικό πρόβλημα, αλλά βαθιά πολιτικό. 

Η μνήμη των θυμάτων των Τεμπών όμως απαιτεί σεβασμό, δικαιοσύνη και πολιτική ευθύνη, όχι επικοινωνιακές σκηνοθεσίες και προσχηματικές παρεμβάσεις.