Με πρωτοβουλία της Έλενας Ακρίτα, 13 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έφεραν στη Βουλή τη σημαντική απόκλιση ανάμεσα στις κυβερνητικές εξαγγελίες του 2024 για την αντιμετώπιση της φτώχειας περιόδου και τη σημερινή περιορισμένη εφαρμογή τους.

Ενώ το αρχικό σχέδιο παρουσιαζόταν ως ολοκληρωμένη, διετής παρέμβαση με ευρεία διανομή προϊόντων και δράσεις εκπαίδευσης, το νέο πρόγραμμα «ΡΙΣΠΕΚΤ στο σώμα σου» περιορίζεται σε μόλις τέσσερις μήνες, χωρίς πρόβλεψη για καθολική και συνεχή κάλυψη, αφήνοντας εκτός ακόμη και μαθήτριες Λυκείου και άλλες ευάλωτες ομάδες. 

Την ίδια στιγμή, η χώρα μας εξακολουθεί να διατηρεί υψηλό ΦΠΑ στα προϊόντα περιόδου, αγνοώντας τις δυνατότητες που παρέχει το ευρωπαϊκό πλαίσιο για άμεση ανακούφιση χιλιάδων γυναικών και κοριτσιών.

Η φτώχεια περιόδου δεν είναι πεδίο για ημίμετρα και πρόχειρες εξαγγελίες. Είναι ζήτημα αξιοπρέπειας, ισότητας και δημόσιας υγείας.

Με την ερώτησή τους οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ζητούν συγκεκριμένες απαντήσεις για την εγκατάλειψη του αρχικού σχεδιασμού, το περιορισμένο χρονοδιάγραμμα, το πραγματικό εύρος και κόστος του προγράμματος, καθώς και για την παντελή έλλειψη διαρθρωτικών μέτρων.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Αθήνα, 27/03/2026

Ερώτηση

Προς τους κ.κ. Υπουργούς:

• Υγείας
• Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών

Θέμα: «Από τις εξαγγελίες στη συρρίκνωση: σοβαρά ερωτήματα για το πρόγραμμα αντιμετώπισης της φτώχειας περιόδου»

Η φτώχεια περιόδου αποτελεί ένα υπαρκτό και τεκμηριωμένο κοινωνικό πρόβλημα, που πλήττει χιλιάδες κορίτσια και γυναίκες στη χώρα μας, επηρεάζοντας την καθημερινότητά τους, την αξιοπρέπεια και την ισότιμη πρόσβασή τους στην εκπαίδευση.

Ήδη από το 2024, η κυβέρνηση είχε προχωρήσει σε εκτεταμένες εξαγγελίες για ένα «στρατηγικό» πρόγραμμα αντιμετώπισης της φτώχειας περιόδου, το οποίο παρουσιάστηκε ως ολοκληρωμένη παρέμβαση με ορίζοντα δύο ετών, περιλαμβάνοντας διανομή 14 εκατομμυρίων προϊόντων σε 200 σχολεία, καθώς και δράσεις εκπαίδευσης και αποστιγματοποίησης.

Ωστόσο, παρά τις εξαγγελίες και τη σχετική θεσμική προετοιμασία, όπως περιγράφεται και στην απάντηση του Υπουργείου Υγείας σε σχετική κοινοβουλευτική ερώτηση που καταθέσαμε τον Δεκέμβριο του 2024, το πρόγραμμα παρέμεινε επί μακρόν ανενεργό, χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα υλοποίησης, ενώ περιορίστηκε σε γενικές αναφορές περί εκπαιδευτικών δράσεων και μελλοντικών μελετών.

Σήμερα, δύο χρόνια μετά, η κυβέρνηση επανέρχεται με νέα ανακοίνωση για «Εθνικό Πρόγραμμα» υπό το σύνθημα «ΡΙΣΠΕΚΤ στο σώμα σου», το οποίο όμως απέχει σημαντικά από τον αρχικό σχεδιασμό:

• Η διάρκεια της δωρεάν διάθεσης προϊόντων περιορίζεται μόλις σε τέσσερις (4) μήνες.
• Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για συνεχή και καθολική κάλυψη.
• Εξαιρούνται πλήρως οι μαθήτριες του Λυκείου, καθώς και άλλες ευάλωτες ομάδες.

Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα εξακολουθεί να διατηρεί έναν από τους υψηλότερους συντελεστές ΦΠΑ (24%) στα προϊόντα περιόδου, αρνούμενη να αξιοποιήσει τη δυνατότητα που παρέχει η ευρωπαϊκή οδηγία από το 2022 (2022/542) για μείωση ή και μηδενισμό του, σε αντίθεση με πολλές άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Καθώς η αντιμετώπιση της φτώχειας περιόδου δεν μπορεί να εξαντλείται σε προσωρινές διανομές και επικοινωνιακές καμπάνιες αλλά προϋποθέτει τη χάραξη μιας συνεκτικής, διαρθρωτικής δημόσιας πολιτικής που να διασφαλίζει ουσιαστικά και διαρκώς την πρόσβαση στα αναγκαία προϊόντα,

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

1. Για ποιο λόγο το αρχικά εξαγγελθέν πρόγραμμα διετούς διάρκειας και συγκεκριμένης στόχευσης δεν υλοποιήθηκε ποτέ όπως παρουσιάστηκε το 2024;

• Ποιο είναι το ακριβές χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του νέου προγράμματος και γιατί περιορίζεται σε μόλις τέσσερις μήνες;

• Με ποια τεκμηρίωση θεωρεί το Υπουργείο ότι μια τετράμηνη διανομή προϊόντων μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην αντιμετώπιση της φτώχειας περιόδου;

• Ποιο είναι το πραγματικό εύρος, το κόστος και η πηγή χρηματοδότησης του νέου προγράμματος, και ποιο μέρος του αφορά ουσιαστικά τη διανομή προϊόντων;

• Με ποια επιστημονικά και κοινωνικά δεδομένα σχεδιάστηκε το πρόγραμμα, δεδομένης της απουσίας επικαιροποιημένων εθνικών στοιχείων για τη φτώχεια περιόδου;

• Ποια είναι η διαδικασία προμήθειας των προϊόντων, ποια είδη θα διανεμηθούν και με ποια κριτήρια επιλογής;

• Ποιος θα υλοποιήσει τις δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης και με ποια επιστημονική εποπτεία;

• Γιατί η κυβέρνηση δεν προχωρά στη μείωση του ΦΠΑ στα προϊόντα περιόδου, αξιοποιώντας το ευρωπαϊκό πλαίσιο, ως ένα άμεσο και καθολικό μέτρο στήριξης;

Οι ερωτώσες βουλεύτριες και οι ερωτώντες βουλευτές

Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Δούρου Ρένα

Ζαμπάρας Μίλτος

Κασιμάτη Νίνα

Κοντοτόλη Μαρίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Νοτοπούλου Αικατερίνη

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γιώργος