Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προς την Υπουργό Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης

Την ανάγκη προστασίας των εργαζομένων από φαινόμενα αδήλωτης εργασίας και μη καταβολής δεδουλευμένων αναδεικνύουν 11 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, με πρωτοβουλία του  Τομεάρχη Οικονομικών & Ανάπτυξης της Κ.Ο., Βουλευτή Ηρακλείου Χάρη Μαμουλάκη, καταθέτοντας σχετική Ερώτηση προς την Υπουργό Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης.

 «Η προστασία των εργαζομένων από φαινόμενα αδήλωτης εργασίας και μη καταβολής δεδουλευμένων, αποτελεί βασική υποχρέωση της Πολιτείας και κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς εργασίας» επισημαίνει σε δήλωσή του ο Χάρης Μαμουλάκης, τονίζοντας: «Αρμόδιο όργανο για το σκοπό αυτό είναι η Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας. Ωστόσο, σύμφωνα με υπόθεση πολίτη που έχει τεθεί υπόψη μας, προκύπτουν ζητήματα και εύλογοι προβληματισμοί σχετικά με την εν τέλει αποτελεσματικότητα και ορθή τήρηση των διαδικασιών εξέτασης εργατικών διαφορών, από το προσωπικό των περιφερειακών οργανικών μονάδων της Αρχής. Η αρμόδια Υπουργός οφείλει εξηγήσεις.».

 Με την Ερώτηση επισημαίνεται ότι ανάλογα περιστατικά ανακύπτουν σε αντίστοιχες περιπτώσεις ανά την επικράτεια, στις κατά τόπους υπηρεσίες της Επιθεώρησης Εργασίας, ενώ είναι συχνές οι περιπτώσεις που επί περιορισμένων οφειλομένων ποσών από δεδουλευμένα,  δεν φαίνεται τα πρόστιμα να δρουν αποτρεπτικά  για τον εργοδότη, με αποτέλεσμα η επιδίωξη της απαίτησης τελικά να καθίσταται ασύμφορη για τον καταγγέλλοντα και να μην αντιμετωπίζονται ουσιαστικά οι παραβάσεις. Επίσης, φαίνεται ότι σε ορισμένες περιπτώσεις ανακύπτουν ζητήματα σχετικά με τους μηχανισμούς ελέγχου και εποπτείας των υπαλλήλων της Αρχής.

 Γι’ αυτό και ζητούνται απαντήσεις στα ερωτήματα:

 1.  Με ποιον τρόπο διασφαλίζεται η ορθότητα και η διαφάνεια, τόσο σε ό,τι αφορά τον υπολογισμό των οφειλόμενων αποδοχών, κατά την εξέταση εργατικών διαφορών και τη διεξαγωγή σχετικής συζήτησης, ενώπιον της Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρησης Εργασίας, όσο και την επιβολή των αναλογούντων προστίμων;

2. Υπάρχει δυνατότητα διοικητικής επανεξέτασης ή ελέγχου των ενεργειών μιας υπηρεσίας της Επιθεώρησης Εργασίας, όταν πολίτες καταγγέλλουν πλημμελή ή ελλιπή διερεύνηση υπόθεσης, ώστε να διασφαλίζεται η ομοιόμορφη εφαρμογή της εργατικής νομοθεσίας και η προστασία των δικαιωμάτων των εργαζομένων ανά την επικράτεια;

3. Αξιολογεί το Υπουργείο ως επαρκώς αποτρεπτικές, τις διοικητικές κυρώσεις που επιβάλλονται για παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας, ιδίως σε περιπτώσεις αδήλωτης ή υποδηλωμένης εργασίας, που τα οφειλόμενα ποσά είναι περιορισμένα;

4. Υπάρχει σχεδιασμός για τη βελτίωση των διαδικασιών εξέτασης εργατικών διαφορών, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι εργαζόμενοι μπορούν να απολαμβάνουν ουσιαστική προστασία και αποκατάσταση των δικαιωμάτων τους, χωρίς να αναγκάζονται να προσφεύγουν σε δαπανηρές και χρονοβόρες δικαστικές διαδικασίες;

5. Ποια είναι η σημερινή στελέχωση της τοπικής υπηρεσίας της Επιθεώρησης Εργασίας στο Ηράκλειο Κρήτης; Κρίνεται  επαρκής ώστε να ανταποκρίνεται η υπηρεσία στον όγκο καταγγελιών και ελέγχων που απαιτούνται, σε μια περιοχή με έντονη οικονομική και τουριστική δραστηριότητα;

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Αθήνα, 23-03-2026

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς την κ. Υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

Θέμα: «Ζητήματα διαφάνειας, υπολογισμού δεδουλευμένων και αποτελεσματικότητας των κυρώσεων, στο πλαίσιο εξέτασης εργατικών διαφορών, με αφορμή διαχείριση καταγγελίας, από την Επιθεώρηση Εργασίας Ηρακλείου Κρήτης.»

Η προστασία των εργαζομένων από φαινόμενα αδήλωτης εργασίας και μη καταβολής δεδουλευμένων, αποτελεί βασική υποχρέωση της Πολιτείας και κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας, της αγοράς εργασίας.

Αρμόδιο όργανο για το σκοπό αυτό, βάσει των διατάξεων του ν.4808/2021, όπως αυτός ισχύει, είναι η Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας (Κ.Υ.Α.67759/2022), η οποία είναι επιφορτισμένη με τον έλεγχο εφαρμογής της εργατικής νομοθεσίας, την έρευνα της κατά νόμο, ασφαλιστικής κάλυψης και απασχόλησης των εργαζομένων, την πρόληψη των παραβάσεων της εργατικής και ασφαλιστικής νομοθεσίας, την επιβολή κυρώσεων σε περίπτωση διαπίστωσής τους, την επίλυση των ατομικών εργατικών διαφορών, καθώς και τη σχετική παροχή πληροφοριών σε εργαζομένους και εργοδότες.

Ωστόσο, σύμφωνα με υπόθεση πολίτη που έχει τεθεί υπόψη μας, προκύπτουν ζητήματα και εύλογοι προβληματισμοί σχετικά με την εν τέλει αποτελεσματικότητα και ορθή τήρηση, των διαδικασιών εξέτασης εργατικών διαφορών, από το προσωπικό των περιφερειακών οργανικών μονάδων της Αρχής, κατά τα οριζόμενα στην οικεία νομοθεσία.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα όσα φαίνεται να έχουν λάβει χώρα εν προκειμένω, εργαζόμενος σε επιχείρηση του Ηρακλείου Κρήτης, φέρεται να απασχολήθηκε για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, χωρίς να έχει δηλωθεί επισήμως στο πληροφοριακό σύστημα για όλη τη διάρκειά του, γεγονός που επιβεβαιώθηκε και από σχετικό πόρισμα του ΕΦΚΑ, ενώ παράλληλα δεν του καταβλήθηκαν οι νόμιμες αποδοχές, που αντιστοιχούσαν στην παρασχεθείσα εργασία του. Μετά την υποβολή της προβλεπόμενης σχετικής καταγγελίας, στην αρμόδια υπηρεσία της Επιθεώρησης Εργασίας Ηρακλείου Κρήτης, όπως υποστηρίζει ο καταγγέλλων, παρατηρήθηκαν ανακολουθίες στο χειρισμό της υπόθεσης, αφήνοντας αιχμές τόσο για την ορθότητα του υπολογισμού των οφειλομένων ποσών, όσο και του τελικού πορίσματος, καθώς και για τη διαδικασία επιβολής των προβλεπόμενων προστίμων, συνεπεία μη ανταπόκρισης του εργοδότη, την κοινοποίηση των οποίων, όπως ισχυρίζεται, του αρνήθηκε η αρμόδια υπηρεσία. Ως αποτέλεσμα, μοναδική λύση για τη διεκδίκηση του συνόλου των οφειλόμενων ποσών, αποτελεί η δικαστική τους επιδίωξη, η οποία ωστόσο καθίσταται αποτρεπτική, ως οικονομικά ασύμφορη. Συνεπώς:

Επειδή, ανάλογα περιστατικά ανακύπτουν σε αντίστοιχες περιπτώσεις, ανά την επικράτεια, στις κατά τόπους υπηρεσίες της Επιθεώρησης Εργασίας.

Επειδή, τέτοιου είδους αποκλίσεις στον προσδιορισμό οφειλομένων αποδοχών, δημιουργούν ερωτήματα, σχετικά με τη διασφάλιση της ακρίβειας του υπολογισμού τους.

Επειδή, είναι συχνές οι περιπτώσεις που επί περιορισμένων οφειλομένων ποσών από δεδουλευμένα, δε φαίνεται τα πρόστιμα να δρουν αποτρεπτικά για τον εργοδότη, με αποτέλεσμα η επιδίωξη της απαίτησης, τελικά να καθίσταται ασύμφορη για τον καταγγέλλοντα και να μην αντιμετωπίζονται ουσιαστικά οι παραβάσεις.

Επειδή, φαίνεται ότι σε ορισμένες περιπτώσεις ανακύπτουν ζητήματα, σχετικά με τους μηχανισμούς ελέγχου και εποπτείας των υπαλλήλων της Αρχής.

Επειδή, η αποτελεσματική λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών αποτελεί βασικό εργαλείο για την καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας και την προστασία των εργαζομένων.

Ερωτάται η αρμόδια κ. Υπουργός:

1. Με ποιον τρόπο διασφαλίζεται η ορθότητα και η διαφάνεια, τόσο σε ό,τι αφορά τον υπολογισμό των οφειλόμενων αποδοχών, κατά την εξέταση εργατικών διαφορών και τη διεξαγωγή σχετικής συζήτησης, ενώπιον της Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρησης Εργασίας, όσο και την επιβολή των αναλογούντων προστίμων;
2. Υπάρχει δυνατότητα διοικητικής επανεξέτασης ή ελέγχου των ενεργειών μιας υπηρεσίας της Επιθεώρησης Εργασίας, όταν πολίτες καταγγέλλουν πλημμελή ή ελλιπή διερεύνηση υπόθεσης, ώστε να διασφαλίζεται η ομοιόμορφη εφαρμογή της εργατικής νομοθεσίας και η προστασία των δικαιωμάτων των εργαζομένων ανά την επικράτεια;
3. Αξιολογεί το Υπουργείο ως επαρκώς αποτρεπτικές, τις διοικητικές κυρώσεις που επιβάλλονται για παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας, ιδίως σε περιπτώσεις αδήλωτης ή υποδηλωμένης εργασίας, που τα οφειλόμενα ποσά είναι περιορισμένα;
4. Υπάρχει σχεδιασμός για τη βελτίωση των διαδικασιών εξέτασης εργατικών διαφορών, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι εργαζόμενοι μπορούν να απολαμβάνουν ουσιαστική προστασία και αποκατάσταση των δικαιωμάτων τους, χωρίς να αναγκάζονται να προσφεύγουν σε δαπανηρές και χρονοβόρες δικαστικές διαδικασίες;
5. Ποια είναι η σημερινή στελέχωση της τοπικής υπηρεσίας της Επιθεώρησης Εργασίας στο Ηράκλειο Κρήτης; Κρίνεται επαρκής ώστε να ανταποκρίνεται η υπηρεσία στον όγκο καταγγελιών και ελέγχων που απαιτούνται, σε μια περιοχή με έντονη οικονομική και τουριστική δραστηριότητα;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Μαμουλάκης Χάρης

Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλλιόπη

Δούρου Ειρήνη

Κασιμάτη Νίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Νοτοπούλου Κατερίνα

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παππάς Νίκος

Τσαπανίδου Πόπη