Αθήνα, 19 Οκτωβρίου 2026

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Εσωτερικών

Θέμα: «Δυσανάλογα υψηλής δυσκολίας τα θέματα στις εξετάσεις πολιτογράφησης, με αποτέλεσμα τον αποκλεισμό μεταναστών με μακρόχρονη παρουσία στη Λάρισα και σε όλη τη χώρα»

Σημαντικό πρόβλημα συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν τα μέλη της αλβανικής κοινότητας στην Ελασσόνα και σε όλη τη Λάρισα σχετικά με τη διαδικασία εξετάσεων πολιτογράφησης. Πρόκειται για ανθρώπους που ζουν και εργάζονται στον Νομό Λάρισας επί είκοσι ή τριάντα χρόνια, έχουν δημιουργήσει οικογένειες, καταβάλλουν φόρους και εισφορές, χρησιμοποιούν καθημερινά την ελληνική γλώσσα αλλά καταγγέλλουν ότι η εξεταστική διαδικασία πολιτογράφησης υποτιμά τους πραγματικούς δεσμούς τους με τη χώρα. Αντίστοιχη, βέβαια, είναι η κατάσταση που αντιμετωπίζουν χιλιάδες μετανάστες σε όλη την Ελλάδα.

Ιδιαίτερα οι μετανάστες πρώτης γενιάς περιγράφουν το άγχος τους απέναντι σε απαιτήσεις σχολικού τύπου, ενώ η ανάγκη ιδιωτικής προετοιμασίας για τις εξετάσεις επιβαρύνει τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς τους. Μάλιστα, παρά την πρόβλεψη για προφορικές εξετάσεις για υποψηφίους άνω των 62 ετών, η ύλη και ο αριθμός των ερωτήσεων παραμένουν ίδια με της γενικής κατηγορίας. Τα εξέταστρα ανέρχονται σε 150 ευρώ, με την προβλεπόμενη απαλλαγή για πρώτη συμμετοχή συγκεκριμένων εκκρεμών αιτούντων, ενώ η ίδια απόφαση αποκλείει την ένσταση ή προσφυγή κατά των αποτελεσμάτων και την πρόσβαση στα γραπτά. Ωστόσο, είναι προφανές ότι η μακροχρόνια συμβολή των ανθρώπων αυτών στην τοπική οικονομία και κοινωνία δεν μπορεί να απαξιώνεται με δυσανάλογα υψηλούς εξεταστικούς φραγμούς.

Συγκεκριμένα, το «Πιστοποιητικό Επάρκειας Γνώσεων για Πολιτογράφηση» (ΠΕΓΠ) απαιτεί εξέταση ελληνικής γλώσσας επιπέδου ανάλογου του Β1 και γνώσεων ιστορίας, γεωγραφίας, πολιτισμού και πολιτικών θεσμών, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο. Ωστόσο, σχετική μελέτη της «διαΝΕΟσις» καταγράφει υπερβολικό βαθμό δυσκολίας, καθώς και ενθάρρυνση της αποστήθισης. Επομένως, η κυβέρνηση οφείλει να εξηγήσει πώς η απομνημόνευση εξειδικευμένων πληροφοριών πιστοποιεί αποτελεσματικότερα την ένταξη από την καθημερινή συμμετοχή στην κοινωνία.

Στο πλαίσιο αυτό, τα επίσημα στοιχεία του Απριλίου του 2026 είναι αποκαλυπτικά. Στη Θεσσαλία πέτυχαν μόλις 64 από τους 143 συμμετέχοντες, δηλαδή ποσοστό 44,76%, έναντι 59,34% πανελλαδικά, με αποτέλεσμα η σημαντική παρατηρούμενη απόκλιση να απαιτεί περαιτέρω διερεύνηση και συγκεκριμένες παρεμβάσεις.

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει αναδείξει τους συναφείς αποκλεισμούς με κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις. Με την Ερώτηση 4511/4.4.2025, ζητήθηκε απλοποίηση της Τράπεζας Θεμάτων και αντιμετώπιση των εμποδίων στην πολιτογράφηση, ενώ στην απάντησή του, στις 29/4/2025, το Υπουργείο αναγνώρισε την ανάγκη αλλαγής της Τράπεζας Θεμάτων και προανήγγελλε αναμόρφωση. Επομένως, η πολιτική ηγεσία του οφείλει πλέον να λογοδοτήσει για όσα υλοποίησε, αλλά και για τα προβλήματα που εξακολουθούν να καταγγέλλονται.

Επειδή η αντικειμενικότητα δεν δικαιολογεί δυσανάλογους φραγμούς και η πολιτογράφηση δεν μπορεί να μετατρέπεται σε προνόμιο όσων διαθέτουν χρήματα και χρόνο για προετοιμασία,

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

1. Πότε θα αναθεωρήσει την Τράπεζα Θεμάτων, περιορίζοντας την αποστήθιση και προσανατολίζοντας την αξιολόγηση στις αναγκαίες γλωσσικές δεξιότητες και βασικές γνώσεις άσκησης των δικαιωμάτων του πολίτη;
2. Θα προβλέψει ουσιαστικές προσαρμογές για μεγαλύτερους υποψηφίους και ανθρώπους περιορισμένης εκπαίδευσης, συνεκτιμώντας τη μακρόχρονη νόμιμη διαμονή και την αποδεδειγμένη κοινωνική ένταξη;
3. Θα μειώσει τα εξέταστρα και θα εξασφαλίσει δωρεάν δημόσια προετοιμασία, με προσβάσιμα μαθήματα στην Ελασσόνα, τη Λάρισα και σε όλη τη χώρα;
4. Ποια στοιχεία διαθέτει για αποτυχίες και επαναλαμβανόμενες συμμετοχές στη Λάρισα, ανά ηλικία και εκπαιδευτικό επίπεδο και ποιο συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα παρεμβάσεων δεσμεύεται να εφαρμόσει;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Καριπίδης Ιωάννης

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Ακρίτα Έλενα

Γιαννούλης Χρήστος